'Netanyahu-schandaal legt corruptie Israëlische pers bloot'

9 januari 2017 Jan Walraven
netanyahu
Israëlisch premier Benjamin Netanyahu (Foto: Kjetil Elsebutangen, UD - <a href="https://creativecommons.org/licenses/by-nd/2.0/">Onder licentie</a>)
netanyahu
Israëlisch premier Benjamin Netanyahu (Foto: Kjetil Elsebutangen, UD - Onder licentie)

Niet alleen de inhoud van de deal is opzienbarend, ook de onderhandelende partijen doen vele wenkbrauwen fronzen. Netanyahu is al lang verwikkeld in een hevige strijd met Yedioth Ahronoth (Hebreeuws voor 'Het Laatste Nieuws')die zowat sinds zijn oprichting in 1939 de Israëlische krantenmarkt domineert.

De krant profileerde zich altijd als zeer kritisch ten opzichte van Netanyahu, terwijl concurrent Israel Hayom (Hebreeuw voor 'Israel Vandaag') door zowel links als rechts als spreekbuis van de premier wordt gezien. Dat Netanyahu net deze trouwe bondgenoot wou opofferen in ruil voor positieve berichtgeving in Yedioth Ahronoth is voor velen nog de grootste verrassing.

Adelson

Israel Hayom is een gratis krant in handen van Sheldon Adelson, de steenrijke Joods-Amerikaanse casinomagnaat die ook al een van de grootste sponsors was van de verkiezingscampagne van Amerikaans president-elect Donald Trump. Opgericht in 2007 werd de krant al snel een te duchten concurrent voor Yedioth Ahronoth.

Toen er in 2014 een wetsvoorstel op tafel kwam dat het onmogelijk wou maken om nog gratis kranten te verdelen in Israël, bond Netanyahu er openlijk de strijd tegen aan, schrijft de Israëlische krant Haaretz. Volgens Netanyahu en Israel Hayom kwam dat wetsvoorstel uit de koker van Mozes, de eigenaar van Yedioth Ahronoth, die zijn dominantie op de krantenmarkt ermee wou verzekeren. Met de belofte van positieve berichtgeving kon Mozes verschillende parlementsleden aan zijn kant krijgen, meenden Netanyahu en anderen. Verschillende analisten zagen Netanyahu's beslissing om in 2015 verkiezingen uit te schrijven zelfs als de ultieme manier om dat voorstel tegen te houden.

Vrij en onafhankelijk

Het schandaal maakt volgens The Seventh Eye, een Israëlische site die media kritisch tegen het licht houdt, komaf met een aantal mythes over de Israëlische pers. Niet alleen zet het de zogezegde ideologische voorkeuren van twee kranten te kijk, het maakt ook duidelijk dat de journalisten van beide kranten niet onafhankelijk kunnen werken van belangen van derde partijen.

"Dit soort deals zou niet mogelijk zijn met media met echte journalistieke vrijheid, zonder tussenkomst van de eigenaars. Mochten de journalisten van Yedioth Ahronoth echt vrij en onafhankelijk zijn, dan kon de eigenaar geen positievere verslaggeving beloven aan de premier," schrijft The Seventh Eye, dat zich tegelijk afvraagt hoeveel van dergelijke meetings tussen mediabonzen en politici er plaatshebben die niet uitlekken. "Dit is de bittere waarheid over Israëlische media: media en journalistiek worden enkel gedreven door economische belangen," stelt The Seventh Eye. 

Yedioth wordt gebruikt om winst te genereren voor de eigenaars, waarbij de kritische berichtgeving niet gebaseerd is op politieke affiniteit of ideologie, maar enkel ingegeven is door de concurrentiestrijd met Israel Hayom, dat op zijn beurt enkel de politieke belangen van één enkele politicus dient, besluit The Seventh Eye.

Lees het volledige, naar het Engels vertaalde artikel van The Seventh Eye hier, via 972+.

LEES OOK