Op zoek naar online privacy

0

Ik kan niet anders dan toegeven, ja, ik ben sociaal verslaafd. Hoewel ik zeker niet de persoon ben die op een receptie met Jan en alleman aan de babbel gaat. Online daarentegen netwerk ik de digitale pannen van het dak. En alle middelen zijn daarbij goed, noem mij een webdienst en ik heb er hoogstwaarschijnlijk ooit wel een account op aangemaakt.

Frank Delporte

Frank Delporte

Twitter, Facebook, Google, … maar ook Klout, Foursquare, LinkedIn en dan nog al die eendagsvliegen die om een of andere reden interessant lijken, maar waar je nooit meer iets van hoort eens je een testaccount aangemaakt hebt. Als je een testpubliek zoekt en ik zie je tweet passeren mag je er zeker van zijn dat je vijf minuten later mijn gegevens hebt.

Of beter, had.

Natuurlijk besefte ik al langer dat al die diensten gratis zijn omdat ze leven van je gegevens. Jouw identiteit is de brandstof die hun motor draaiende houdt. Google biedt je alle mogelijke gebruiksvriendelijke tools omdat ze dankzij jouw GMails, documenten in Google Drive, surfgedrag,… exact weten wat jou interesseert en advertenties kunnen tonen die je op het lijf geschreven zijn. Hierdoor verhoogt de kans dat je er op klikt en koopt en de Google-kassa kan rinkelen. Zo weet bijvoorbeeld Facebook dat je relatie waarschijnlijk niet lang meer zal duren, lang voor je zelf je status wijzigt in “het is ingewikkeld”. En LinkedIn weet perfect wanneer je op zoek bent naar een nieuwe job, lang voor je met knikkende knieën een gesprek vraagt met de grote baas.

Wat online geldt, is trouwens ook waar offline. Want het is niet toevallig dat warenhuizen dankzij de klantenkaart aan het koopgedrag van hun klanten kunnen zien of die zwanger zijn nog voor ze het zelf weten.

We worden dus continu opgevolgd en in vakjes gestoken zodat we – zonder het te beseffen – gestuurd kunnen worden in de richting die het meeste opbrengt voor adverteerders. En ja, soms kan dat wel handig zijn. Iemand vertelde me ooit dat hij de week altijd start met het zoeken op Google naar een lingerie cadeautje voor zijn vrouw, zodat hij de rest van de week, op alle sites, gebombardeerd wordt met advertenties van lingerie en schaarsgeklede dames…

Maar ach, het zal wel zo erg niet zijn zeker? Dat dacht ik, ja. Tot ik een paar keer Aral Balkan hoorde praten. Jaren terug zag ik hem voor het eerst spreken tijdens Multi-Mania in Kortrijk. Toen kwam hij nog spreken over user experience design en vooral hoe sommige sites met opzet de gebruiker misleiden om de duurste optie te kiezen (Ryanair bijvoorbeeld). Kort daarna veranderde hij in een nog meer begeesterde spreker, waarbij hij pleit voor een nieuw internet waarbij de gebruiker terug de eigenaar wordt van zijn eigen digitale identiteit. Dat kwam hij onlangs ook nog eens vertellen op WebTomorrow in Gent.

Het gaat namelijk al lang niet meer over die gerichte advertenties. Die hele machinerie om zo veel mogelijk te weten te komen, dient om jouw identiteit te kunnen verkopen. Als je zelf niet betaalt voor een online dienst, ben jij zelf degene die verkocht wordt door die dienst. Jij bent het product geworden dat verkocht wordt.

Dus besloot ik onlangs om af te kicken! Ik wil zelf weer de touwtjes in handen nemen en mijn online bestaan sturen.

Klout.com sneuvelde eerst. Een service die bijhoudt hoe invloedrijk je bent online en je geschenken belooft. Want als jij een groot aantal volgers hebt en reclame maakt voor een product dat je cadeau krijgt, zullen je volgers het ook willen. Een aantal keer werd in België een feestje gehouden waar je gratis naartoe kon als je Klout score hoog genoeg was, maar meer heb ik niet zien passeren. Oh jawel, gratis naamkaartjes als je de verzendingskosten betaalde (vanuit de US). Dumpen dus dat account en weg met de stress dat je punten dalen als je niet genoeg online actief bent.

Foursquare en Swarm? Perfect om te weten hoe lang ons studerende neefje in de Overpoort uitgehangen heeft gisteren, maar wie is er voor de rest geïnteresseerd in waar ik mijn koffie drink of boodschappen doe? Even zoeken, maar ook hier heb ik uiteindelijk de “Delete my account” link gevonden.

Mijn Google e-mail account? Vanaf nu wordt al mijn mail doorgestuurd naar mijn eigen domeinnaam en geef ik iedereen mijn nieuwe e-mailadres door. Ook de Google agenda gebruik ik niet langer en alles gaat via mijn Outlook kalender van het werk. Google search heb ik vervangen door duckduckgo.com, want die houdt je gedrag niet bij en werkt dus eigenlijk beter want wil je niet altijd naar dezelfde sites sturen omdat je daar al te veel op geklikt hebt.

Nog veel andere te gaan, dus ik ben er nog lang niet. Nog veel diensten kan ik niet missen of het ontbreekt mij aan een alternatief. Twitter bijvoorbeeld is mijn grootste informatiebron, dus die gun ik ze zelfs nog even het voordeel van de twijfel…

Ben ik een oude, achterdochtige zaag geworden? Misschien wel een beetje. Maar twee jaar nadat Snowden iedereen liet kennismaken met het NSA en hoe alle grote bedrijven meewerken om onze gegevens te delen met de Amerikaanse overheid, vond ik deze prachtige quote van hem:

Arguing that you don’t care about privacy because you have nothing to hide is no different then saying you don’t care about free speech because you have nothing to say

Argumenteren dat je je geen zorgen maakt over privacy omdat je niets te verbergen hebt, is niets anders dan zeggen dat je je geen zorgen maakt over het recht op vrije meningsuiting omdat je niets te zeggen hebt.

Wil je het hele verhaal van Aral horen? Neem een koffie, bekijk zijn keynote (of lees de Nederlandse transcriptie) en voel je heel ongemakkelijk…

Auteur: Frank Delporte

Software ontwikkelaar bij Televic Rail (Izegem) – Lead coach van CoderDojo clubs in Ieper en Roeselare – Geek en Nerd