Mediabaronnen: Alfacam, een gegeerde overnameprooi

3

Gabriël Fehervari is de baas van Alfacam Group, een leverancier van audiovisuele diensten en faciliteiten. Twee jaar geleden waagde Fehervari de sprong en lanceerde hij Exqi Plus, een eigen tv-zender die de concurrentie wou aangaan met VTM en VRT. Het bekwam hem slecht. Als gevolg van dat roekeloze avontuur staat zijn groep momenteel te koop en dreigt hij de controle over zijn levenswerk te verliezen.

Aandeelhouders

Gabriel Fehervari

Gabriël Fehervari, oprichter en drijvende kracht van het televisiedienstenbedrijf Alfacam, controleert samen met zijn echtgenote Karin Stoop 59,18 procent van de aandelen. Volgens het jaarrapport van de Vlaamse Regulator voor de Media (VRM) heeft het echtpaar rechtstreeks 44,34 procent van de aandelen. Daarnaast bezitten Fehervari en zijn echtgenote via de nv Sigmacam, een vehikel van het echtpaar, nog eens 14,84 procent.

Toen Alfacam begin maart jl. een verlies van 13,8 miljoen euro over 2011 aangekondigde, crashte het aandeel en verloor het meer dan vijftig procent van zijn beurswaarde. Het echtpaar werd daardoor op enkele uren tijd 6,7 miljoen euro armer.

De tweede grootste aandeelhouder is de Vlaamse overheid die via de Gewestelijke Investeringsmaatschappij Vlaanderen (Gimv) participeert in het kapitaal. De Gimv werd in 1998 aandeelhouder en heeft 13,09 procent van de aandelen. Daarnaast controleert Star Fund van ING Groep ruim vijf procent. De overige aandelen zitten verspreid onder het publiek, want Alfacam Group is sinds 2007 beursgenoteerd op Euronext Brussel.

Bron: VRM

 

Of en hoe lang nog Fehervari hoofdaandeelhouder kan blijven, is een open vraag. Begin deze maand werd immers duidelijk dat Alfacam is zeer slechte papieren zit en dringend op zoek is naar vers kapitaal. De banken hadden de groep uitstel van betaling verleend voor een periode van drie maanden, eindigend 30 maart, maar die termijn werd verlengd tot 30 juni. Alfacam praat momenteel met een aantal partijen over een aanzienlijke kapitaalverhoging en mogelijk zelfs over een overname door een andere groep.

Sven Marinus, CEO van Alfacam, verklaarde dat het verse geld “voornamelijk van externe investeerders” moet komen en sloot niet uit dat de meerderheid in het bedrijf verkocht zal worden. Dat betekent dat de aandelen van de huidige aandeelhouders zwaar zullen verwateren. Als Alfacam wordt overgenomen, riskeert Fehervari zijn meerderheidsbelang te verliezen. Er is veel interesse, want de groep is een interessante overnameprooi. Euro Media Group (EMG), een Franse concurrent van Alfacam, is al genoemd als mogelijke kandidaat-koper.

Bestuurders

De raad van bestuur van Alfacam Group bestaat uit:

  • Alain Keppens, hoofd groeifinanciering bij Gimv,
  • Karin Stoop, echtgenote van Fehervari, kinesitherapeut van opleiding,
  • Sigmacam nv, vertegenwoordigd door Gabriel Fehervari,
  • HRV nv, vertegenwoordigd door Hugo Vandamme, voormalig CEO van Barco. Hij is voorzitter van de raad van bestuur van Alfacam en tegelijk voorzitter van de raad van bestuur van Roularta Media Group. Het is een cumul die eventjes in vraag werd gesteld toen Alfacam plannen smeedde om zijn eigen tv-zender op te starten.
  • Kiruna nv, vertegenwoordigd door Luc Van Milders, voormalig CEO van Carestel,
  • TTP bvba, vertegenwoordigd door Erik Vanderhaegen, financieel directeur van Jensen-Group, fabrikant van industriële wasmachines.

Directie

Het directiecomité bestaat uit vijf leden:

  • CEO Sven Marinus: een voormalig kaderlid van Sabena/SN Brussels Airlines, die in november 2011 door Alfacam werd aangetrokken om de boel recht te trekken
  • Gabriël Fehervari, die tot december vorig jaar fungeerde als CEO, maar zich wijselijk terugtrok toen hij besefte dat hij niet de manager was die Alfacam nodig had
  • Operationeel directeur Karin Stoop, de echtgenote van Fehervari
  • Financieel directeur Erwin Custers, die pas sinds januari in dienst is, als opvolger van een reeks andere financieel directeurs die elkaar snel afwisselden
  • Vertegenwoordiger van de raad van bestuur: Luc Van Milders.

Groepsstructuur

Bron: VRM

 

Een simpele structuur: een holding die een reeks werkmaatschappijen overkoepelt. Onder de holding zitten buitenlandse filialen in Frankrijk, Zuid-Afrika, Italië en Duitsland. Andere onderdelen zijn Eurolinx (een satellietzender), Euro1080 (oorspronkelijk een hdtv-zender, nu een bedrijf dat hogedefinitietelevisiebeelden doorstraalt over een grotere afstand) en productiehuis Big Little 1 (BiLi1), dat de productie van sportwedstrijden, culturele producties en docufictiereeksen verzorgt. Big Little 1 had ooit een participatie in Elisabeth nv, het productiehuis van Stany Crets en Peter Van den Begin, maar de samenwerking ging niet door en de aandelen werden inmiddels weer verkocht.

Productaanbod

De kernactiviteit van Alfacam is het in beeld brengen van grote evenementen, zoals de Olympische Spelen, wielerwedstrijden, voetbaltoernooien, songfestivals of politieke topontmoetingen. “Alfacam is een grote internationale speler als het op de televisiefacilitaire diensten aankomt”, stelt de VRM. “Het heeft zich gespecialiseerd in het opnemen van HD-televisiebeelden. Het bedrijf is uitgegroeid tot een wereldspeler en capteert voornamelijk grote sportwedstrijden, optredens en mega-evenementen.” Daarnaast zijn er de digitale tv-zender Exqi Sport-Culture, een keten van regionale radio’s (Exqi FM, aangesloten bij het samenwerkingsverband Nostalgie) en een niet erg flitsende website (www.exqi.be), die onder andere “sprankelende kwaliteitswijn uit Hongarije” aanprijst.

Sterktes

  1. Gabriël Fehervari: Fé voor de vrienden, is een rasechte entrepreneur. De Antwerpse zakenman, geboren in 1960 in Wilrijk als zoon van Hongaarse vluchtelingen, stampte op eigen kracht de groep uit de grond.
  2. Infrastructuur: Alfacam beschikt over een gigantische opnamestudio in Lint (het Eurocam Media Center), die ook kan gebruikt worden als evenementenhal. De groep heeft ook de reputatie van een tv-pionier, die wat technologie betreft altijd op de eerste rij wil staan.
  3. Internationale speler: als een van de weinige Vlaamse mediahuizen is Alfacam sterk aanwezig op buitenlandse markten, ook buiten Europa, zij het enkel als televisiefacilitair bedrijf.

Zwaktes

Gabriël Fehervari is een gedreven en ambitieuze ondernemer, maar helaas geen goede manager. Volgens ingewijden is Fehervari een man met briljante ideeën, maar ook iemand die niet in staat is om een financieel plan op te stellen. Terry Verbiest, die een jaar woordvoerder was van Alfacam, typeerde hem zo:

Fé is de meest gedreven man die ik ken, en dat is zijn grootste pluspunt én zijn grootste minpunt. Als hij een idee heeft, dan is dat al uitgewerkt in zijn hoofd en is hij al met iets anders bezig. Zijn medewerkers moeten het dan maar oplossen.

Financiële perikelen: met een omzet van 32.607.000 euro en een eigen vermogen van slechts 8.152.000 euro (cijfers van 2010) is Alfacam Group structureel ondergekapitaliseerd. Bovendien is de omzet sterk afhankelijk van externe factoren, met name of er in dat jaar grote sport- of andere evenementen plaatsvinden. Ondanks herhaaldelijke kapitaalsverhogingen, bleven de schulden zich opstapelen. In het verleden werden de boeken af en toe opgesmukt door de verkoop van activa, zoals captatiewagens.

Officieel zijn de financiële problemen te wijten aan het feit dat Alfacam moest wachten op achterstallige betalingen van enkele klanten

Op dit moment, nog geen jaar na de vorige kapitaalherschikking waarbij de Gimv moest inspringen, zit het bedrijf alweer in moeilijkheden. Officieel zijn de problemen te wijten aan het feit dat Alfacam moest wachten op achterstallige betalingen van enkele klanten, vooral in India en het Midden-Oosten. Het gevolg was dat het bedrijf enkele betalingen aan zijn bankiers heeft gemist. Die betalingsachterstallen dateren al van eind december vorig jaar, maar werden pas op 5 maart publiek gemaakt.

Volgens waarnemers is de echte reden voor de financiële moeilijkheden te zoeken bij de zware verliezen die Alfacam leed met de mislukte lancering van de tv-zender ExqiPlus, die van februari tot juni 2010 bestond. “Alfacam betaalt nog steeds de prijs van een te grote ambitie in de voorbije jaren”, schreef De Tijd. “Onder Fehervari stak het bedrijf zich in de schulden en investeerde het fors in nieuwe projecten, zoals het geflopte Exqi, en in de opening van vestigingen in groeimarkten als Brazilië en India. Maar door de economische crisis bleven de inkomsten achter en werd het moeilijker activa te verzilveren.”

Volgens waarnemers is de echte reden voor de financiële moeilijkheden te zoeken bij de zware verliezen die Alfacam leed met de mislukte lancering van de tv-zender ExqiPlus

De lancering van Exqi Plus was overmoedig, het project leek al op voorhand gedoemd te mislukken. Alfacam had niet de nodige financiële slagkracht, noch het creatieve en journalistieke talent in huis om een volwaardige zender op poten te zetten. Fehervari kondigde aan dat het een volwaardige zender moest worden, met een nieuwsjournaal en berichtgeving over cultuur, lifestyle en sport. Maar alleen al het opzetten van een eigen nieuwsdienst kost minstens 40 tot 50 miljoen euro per jaar, nog los van de kosten voor andere programma’s, terwijl het totale budget van Exqi Plus hooguit 28 miljoen euro bedroeg. De nieuwe zender ging van start met een kapitaal van 8,7 miljoen euro, grotendeels afkomstig uit het familiekapitaal van Fehervari.

Tegenkanting

Voor het eerst ondervond Alfacam ook tegenwerking van de andere mediagroepen. Ze hadden geen probleem met Fehervari, tenminste zolang Exqi gewoon een digitaal kanaal was waar oud beeldmateriaal te zien was. Maar van zodra hij een volwaardige familiezender in de ether wou zetten, naast VTM en VRT, werd het een ander verhaal. De bestaande tv-zenders reageerden door het gebruik van de opnamestudio’s van Alfacam in Lint sterk terug te schroeven. Die stonden een tijdlang leeg, waardoor Fehervari zwaar inkomstenverlies leed.

Ineens werd het ook een probleem dat Hugo Vandamme voorzitter was van zowel Alfacam Group als van Roularta Media Group. Roularta-topman Rik De Nolf verklaarde in een interview dat er een belangenconflict kon ontstaan als Alfacam zijn plannen voor de lancering van Exqi Plus zou doorzetten.

Roularta is voor 50 procent aandeelhouder van de VMMa, de holding boven de commerciële zenders VTM en 2BE. “Vandamme zal dan zijn ontslag moeten geven”, zei De Nolf. “Ik veronderstel bij Alfacam – ik zou hem niet graag verliezen.” Vandamme zelf begreep de boodschap. “Als het aangewezen zou zijn om een keuze te maken, zal ik ten gepaste tijde een beslissing nemen”, kondigde hij aan. Maar zover hoefde het niet te komen. Exqi Plus werd immers al na enkele maanden opgedoekt en Vandamme bleef gewoon op post.

Via die vele samenwerkingsverbanden zijn de mediagroepen in staat om desnoods bepaalde groepen onder druk te zetten en ongewenste initiatieven af te blokken

Deze minder fraaie episode bewees dat de intense verstrengeling tussen de verschillende mediagroepen in Vlaanderen niet alleen voordelen, maar soms ook nadelen kan hebben. Want via die vele samenwerkingsverbanden zijn de mediagroepen ook in staat om controle op elkaar uit te oefenen en kunnen ze desnoods bepaalde groepen onder druk zetten en ongewenste initiatieven afblokken.

Historiek

  • 1985: Fehervari start als productieassistent bij Videohouse, nog hetzelfde jaar begint voor eigen rekening
  • 1987: oprichting Alfacam 1998: Gimv wordt aandeelhouder van Alfacam
  • 1999: Alfacam krijgt naambekendheid met de captatie van het Eurovisiesongfestival in Israël
  • 1999: oprichting nv Sigmacam
  • 2004: oprichting Euro1080
  • 2005: opening Eurocam Media Center in Lint
  • 2007, april: oprichting Alfacam Group
  • 2007, mei: Alfacam Group wordt genoteerd op Euronext
  • 2011, december: Fehervari neemt ontslag als CEO van Alfacam en wordt opgevolgd door Sven Marinus
  • 2012, 6 maart: na de bekendmaking van zware verliescijfers keldert de koers van het aandeel Alfacam op de beurs
Vlaamse Overheid

Dit artikel kwam tot stand met steun van de Vlaamse overheid.

Auteur: Georges Timmerman

Werkte vijftien jaar als freelancer voor onder meer Knack, Trends, VRT-radio, Belgian Business Magazine en Markant. Van 1992 tot 2009 redacteur bij De Morgen. Verzorgde de economische, politieke en algemene berichtgeving. Gespecialiseerd in onderzoeksjournalistiek, fraude- en corruptiezaken, georganiseerde misdaad en inlichtingendiensten. Was bij De Morgen voorzitter van de redactieraad en leidde de personeelsdelegatie tijdens het collectief ontslag 2009.

Word lid

Word jij lid van Apache? Lees direct verder en steun onafhankelijke onderzoeksjournalistiek. Nu al vanaf 6,25 euro per maand.


Ja, ik word lid