Stad Gent en vastgoedmagnaten vinden elkaar in The Loop

 Leestijd: 14 minuten3

Voor de ontwikkeling van een Factory Outlet Center, honderd winkels tussen Ikea en Flanders Expo, betonneerde de stad Gent zich in 2007 met een vennootschap rond de beursgenoteerde projectontwikkelaar Banimmo en architect Pol Cools. Apache dook dertig jaar terug in de tijd om de constructie te begrijpen waarin lokale politici en hun private partner zowel koper en verkoper werden van een reeks lucratieve terreinen op The Loop, het nieuwe stadsdeel aan Flanders Expo.

Burgers, actiegroepen, bedrijven en journalisten worden afgeschermd van de weinig transparante en complexe deals, terwijl al minstens veertig miljoen euro publieke middelen in infrastructuur op The Loop werd gestoken. Er wordt gevreesd voor ernstige mobiliteitsproblemen, op kruissnelheid verwacht het totale project jaarlijks tot zes miljoen bezoekers, en gevolgen voor de detailhandel in de binnenstad.

Zes miljoen bezoekers

Adolphe Pégoud

Adolphe Pégoud

Om de wereldtentoonstelling van 1913 in ‘grandeur’ af te sluiten, werd in Sint-Denijs-Westrem een heuse vliegshow georganiseerd. De Franse piloot Adolphe Pégoud, die er loopings maakte, werd vereeuwigd met een laan op de startbaan van het in 1984 gesloten vliegveld. En die Adolphe Pégoudlaan loopt dwars door een nieuw 140 ha groot stadsdeel ‘The Loop’.

Rond Flanders Expo verrijzen de komende jaren nog meer kantoren, woningen en – als projectontwikkelaar Banimmo en shoppingcenteruitbater McArthur Glen aan de nodige vergunningen geraken – een Factory Outlet Center (FOC). Dat zal een geplande vloeroppervlakte hebben van 21.000 vierkante meter, de helft van Uplace, en 45 dagen per jaar op zondag open zijn. In meer dan honderd winkels zou merkkledij van minstens zes maanden oud verkocht worden.

Een overbrugging over de Pégoudlaan moet verbinding maken met andere grote winkels, een bioscoop en kantoren. De totale investering wordt geraamd op 225 miljoen euro, zou op termijn 2.500 arbeidsplaatsen opleveren en jaarlijks tot zes miljoen bezoekers lokken. Zeven jaar zou de totale ontwikkeling duren, waarvan de eerste drie jaar voor het outletcenter. Want tussen Roubaix en Roermond is plaats voor nog één outletcenter, zo blijkt uit een marktstudie van de uitbater.

In een intern document wordt zwart op wit uitgegaan van een marktverdringing met de binnenstad van 3 tot 6 procent en een omzetverlies van 5 tot 9 procent.

Mobiliteit is voor de actiegroep Gents MilieuFront (GMF), maar ook voor de omliggende steden en gemeenten, de grootste zorg. En niet onterecht. Tijdens de avondspits kan de verzadigingsgraad op de E40 tussen het complex Sint-Denijs-Westrem en Zwijnaarde tot 106 procent stijgen. Dat staat in het halverwege 2016 ingediende MER-rapport. Maar Vlaanderen investeert dit jaar 6 miljoen euro in een weefstrook (‘vierde rijstrook’), om de verkeersdoorstroming vlotter te maken. daarvoor wordt volgende maand een bouwvergunninginsaanvraag ingediend. De reistijd zal er niet zozeer verminderen, de grootste winst zal op vlak van verkeersveiligheid geboekt worden, antwoordde minister Weyts eerder op een vraag van Vlaams parlementslid en eerste Gentse schepen Mathias De Clercq (Open Vld).

Zelfstandigenorganisatie UNIZO vreest dan weer voor concurrentie met de binnenstad. En dat blijkt niet ongegrond. In een intern document, horende bij een (geheime) overeenkomst tussen Schoonmeers-Bugten (Banimmo) en het stadsontwikkelingsbedrijf sogent (2013), wordt zwart op wit uitgegaan van een marktverdringing met de binnenstad van 3 tot 6 procent en een omzetverlies van 5 tot 9 procent.

Flanders Technology

De manier waarop het stadsontwikkelingsbedrijf en de beursgenoteerde projectontwikkelaar Banimmo zich aan elkaar koppelden, doet vragen rijzen bij actiegroepen en zelfstandigen, maar ook bij andere projectontwikkelaars. We keren dertig jaar terug in de tijd.

(c) De Zwarte Doos - Stadsarchief Gent

(c) De Zwarte Doos – Stadsarchief Gent

Onder impuls van de Vlaamse gemeenschap werd in 1985 ten oosten van de Pégoudlaan in Gent gestart met de bouw van een beurshallencomplex, dat twee jaar later de deuren opende met de technologiebeurs ‘Flanders Technology’. Flanders Expo (rechtsopvolger Artexis) sloot met de stad Gent een erfpachtovereenkomst om de terreinen voor de beurs en omliggende parking tot 2052 te gebruiken.

Vrij snel na de opening van Flanders Expo doken er al plannen op om de beursgebouwen uit te breiden en een ‘groot shoppingcenter gecombineerd met kantoren’ te bouwen. “Dit bleek evenwel niet haalbaar omdat men een dodelijke concurrentie met de detailhandel in de binnenstad vreesde”, schrijft toenmalige schepen Karin Temmerman (sp.a) in een toelichtingsnota bij het Ruimtelijk Uitvoeringsplan (RUP) van 2007.

De kiemen van dat RUP, dat uiteindelijk wél ruimte maakt voor een grootschalig outletcenter met meer dan honderd winkels, liggen in de periode 1993-1998. In de zogenaamde “ruimtelijke ontwikkelingsstructuur” (ROS) werd toen beslist dat het “gebied voor openbaar nut en gemeenschapsvoorzieningen” ten oosten van de Pégoudlaan (met het huidige Ikea en Flanders Expo) omgevormd wordt tot “gebied voor handelsbeurs en grootschalige activiteiten”. Het gebied ten westen van de Pégoudlaan (momenteel parking) en het meest noordelijke deel (momenteel kantoren Deloitte en VMM) werd “gebied voor kantoren en dienstverlening.”

Speculatie

Die veranderende stedenbouwkundige visie was projectontwikkelaars duidelijk niet ontgaan, zo blijkt uit archiefonderzoek bij het Kadaster, Registratie en Domeinen van de FOD Financiën. In 1989 en 1990 kocht MGD Belgium, een projectvennootschap van de Mentres Group, gronden in het westen van de site van vijf verschillende private eigenaars, zo blijkt uit de verkoopaktes. Een andere projectvennootschap van diezelfde groep, Euro Crossroads Property Developers (ECPD), kreeg er eind 2000 een recht van opstal. De Gentse architect Dirk Bontinck zal iets later (ongeveer tien jaar) aandeelhouder worden in die vennootschap. Het architectenbureau Bontinck is één van de grootste architecten- en ingenieursbureau’s in de stad. Het bureau bezit onder andere 2,5 procent van de private delen van de Ghelamco Arena.

De belangrijkste hoofdrolspeler zag het levenslicht op 29 oktober 1986. Een jonkheer van het adellijke geslacht Plissart de Brandignies sticht de vennootschap ‘Schoonmeers-Bugten’, samen met zijn echtgenote uit het geslacht Stas de Richelle. In die vennootschap worden allerlei geërfde ‘hooilanden en weilanden’ in de noordelijke “Bugten” ondergebracht, indertijd op ruim 24 miljoen Belgische frank (600.000 euro) geschat. In 2002 nemen Banimmo (via verschillende toplui) én de Gentse ingenieur-architect Pol Cools, oprichter van het studiebureau Arch & Teco Group, de controle over van Schoonmeers-Bugten. Cools verwerft een kwart van de aandelen in die vennootschap.

Samengevat leidt dit alles tot drie grote spelers op de site: de stad Gent via haar stadsontwikkelingsbedrijf sogent (32 ha), de ‘Banimmo/Cools-vennootschap’ Schoonmeers-Bugten (12 ha) en ECPD (12 ha). Artexis (Flanders Expo) heeft 14 ha in erfpacht van het stadsontwikkelingsbedrijf sogent. Sogent en Schoonmeers-Bugten NV richten later Grondbank The Loop op, eerst NV Grondontwikkeling Handelsbeurssite genoemd.

Het is de paarse coalitie die in september 2000 besliste om op The Loop een “integrale gebiedsontwikkeling” te koppelen aan een “integrale grondexploitatie”. Die twee principes, die later in de rechtsvorm “grondbank” uitmonden, worden van meet af aan als noodzakelijke voorwaarde omschreven. Maar vrij snel met maar één partner ingevuld.

Zo wordt eerst een intentieovereenkomst voor één jaar afgesloten met grondeigenaars Schoonmeers-Bugten en ECPD. Die leidt in september 2001 op de gemeenteraad tot de formele beslissing om een “grondbank” op te richten, waarin verschillende partijen hun onbebouwde percelen onderbrengen.

In 2002 vertrekt dan een eerste “bevragingsdocument” naar alle eigenaars van gronden (of zakelijke rechten) binnen het gebied, om te polsen of ze in een grondbank wilden stappen, mits het naleven van een aantal deelnemingscriteria. “Op basis van het Ruimtelijke Uitvoeringsplan zijn we tot de conclusie gekomen dat het beter is dat we in een grondbank de grondeigenaars samenbrengen om vandaar de ontwikkeling te doen,” verduidelijkt directeur Didier Nachtergaele (sogent/Grondbank The Loop) de keuze van het model.

Dat model is een politieke keuze, en dus niet de enige mogelijkheid om een dergelijk gebied te ontwikkelen. “Het doet vragen rijzen waarom de stad Gent aan één speler de exclusieve mogelijkheid biedt om één van de grootste Vlaamse retailcenters te kunnen bouwen en dit louter op basis van zijn op dat ogenblik toevallig eigenaarschap van een stuk grond,” reageert advocaat Steve Ronse (Publius), die onder meer voor GMF optrad. “Nog toevalliger is het feit dat de desbetreffende grond initieel de bestemming ‘gebied voor openbaar nut en gemeenschapsvoorzieningen’ had en hierop niets commercieels kon ontwikkeld worden.”

Uiteindelijk bleek in oktober 2002 enkel Schoonmeers-Bugten geïnteresseerd te zijn, hetzelfde bleek na een tweede bevraging in 2007. Op de terreinen van EPCD na, bezaten alle andere eigenaars samen nog geen tien procent van de gronden op de site.

Grondbank The Loop

Blauw Grondbank The Loop – grijs/bruin ECDP (bron: sogent)

De oprichting van Grondbank The Loop zelf gebeurde op 9 september 2004. Het wordt een joint venture tussen het stadsontwikkelingsbedrijf sogent (dat overigens nog maar pas het jaar voordien werd opgericht) en Schoonmeers-Bugten. De stad Gent droeg toen allerlei gronden (waaronder die op The Loop) aan haar 100 procent dochter sogent over.

Aan de doopvont staan namens het stadsbestuur schepen van Openbare Werken Geert Versnick (Open Vld), net als schepen van Ruimtelijke Ordening en Mobiliteit Karin Temmerman (sp.a), schepen van Haven en Economie Daniël Termont (sp.a) en directeur Didier Nachtergaele (sogent). Vanuit Schoonmeers-Bugten zetelen niet alleen toplui van Banimmo, maar dus ook de Gentse ingenieur-architect Pol Cools, oprichter van het studiebureau Arch & Teco Group. Cools zetelt overigens ook in het directiecomité van Grondbank The Loop. Zijn studiebureau krijgt de jaren nadien allerlei opdrachten voor publieke infrastructuur aan The Loop, onder meer voor de bouw van twee bruggen en een fietsonderdoorgang.

Versnick en De Regge blijven tot heden op post, Temmerman wordt in 2010 vervangen door Tom Balthazar, voorzitter van de raad van bestuur van de Grondbank The Loop, maar ook voorzitter van het stadsontwikkelingsbedrijf sogent en schepen van Stadsontwikkeling, Stedenbouw en Ruimtelijke Planning. Zelf zegt Tom Balthazar dat hij de verschillende petjes van elkaar kan scheiden. En dat zal nodig zijn, want het is de grondbank die verkoopt en de stad die moet adviseren in het kader van een stedenbouwkundige vergunning. In de raad van bestuur zitten sinds deze legislatuur en nog tot 2019 overigens ook nog Filip Watteeuw (Groen) en oppositieraadslid Isabelle De Clercq (N-VA).

En nu we toch mandatarissen oplijsten, alle beslissingen die hieronder volgen worden niet meer door de gemeenteraad bekrachtigd, maar op het niveau van het stadsontwikkelingsbedrijf of grondbank beslist.

Enige kandidaat

Terug naar 2007, hét scharnierjaar voor de exclusieve samenwerking tussen Schoonmeers-Bugten (Banimmo) en het stadsontwikkelingsbedrijf. Want na de tweede bevraging besliste het directiecomité van het stadsontwikkelingsbedrijf (10 september 2007) dat Schoonmeers-Bugten als enige kandidaat-deelnemer overblijft en geselecteerd wordt. Eind van die maand sluiten de twee een eerste (geheime) aandeelhoudersovereenkomst.

Begin oktober 2007 volgt dan de inbreng. Het kapitaal van Schoonmeers-Bugten wordt met 1,5 miljoen euro verhoogd tot 2,3 miljoen euro. Tegelijk brengt het Autonoom Gemeentebedrijf SOB (thans sogent) 13,3 miljoen euro binnen. Het stadsontwikkelingsbedrijf sogent verwerft 66 procent van de aandelen, de private partner Schoonmeers-Bugten 33 procent. Een kwart van de aandelen van die private partner zijn in handen van architect Pol Cools, via een vennootschap, de rest Banimmo.

aandeelhoudersstructuur

aandeelhoudersstructuur

Die andere grote grondeigenaar op de site (ECPD) treedt dus niet toe tot de grondbank, hij had een tijdlang geprocedeerd tegen de constructie, maar gooide het uiteindelijk op een akkoord. “Wij hebben daar indertijd niet in geparticipeerd omwille van een aantal redenen,” zegt CEO Herman Uyttersprot (ECPD). “De oproep tot inbreng van gronden strekte ertoe om die in te brengen aan een waardering die voor alle gronden dezelfde was (42 euro per m2, red.). Maar de gronden die wij in het bezit hadden, waren kantoorgronden, de andere gronden hadden een andere bestemming of waren gelegen in waterwinningsgebied. Dat de waarde die daarop geplakt werd een waarde was die voor iedereen gelijk is, daar konden wij niet mee leven.”

Daarnaast wilde ECPD haar ongebonden karakter behouden, de projectontwikkelaar vreesde te veel met het stadsbestuur rekening te moeten houden. “Maar meedoen zal allicht wel voordelen bieden, omdat je aan de bron zit van de vergunningverlenende overheid,” merkt Uyttersprot nog op. ECPD sloot dus wel een overeenkomst met Grondbank The Loop om à rato van de bruto-kantooroppervlakte (BVO) een bijdrage te betalen voor de ontwikkeling van de hoofdinfrastructuur, die Grondbank The Loop aanlegt.

Die volledige hoofdinfrastructuur op The Loop bestaat uit een ringweg, maar ook bruggen en onderdoorgang ter hoogte van een tramhalte. De werken zouden in het najaar van 2017 afgerond moeten zijn en kosten Grondbank The Loop 39 miljoen euro. Daarvan wordt 13 miljoen via Europese subsidies (EFRO) gerecupereerd, 26 miljoen moet via de ontwikkelingen op de hele site opgehaald worden. ECPD bouwde ondertussen enkele kantoorgebouwen in het uiterste oosten van de site, ongeveer 17.000 van naar schatting 115.000 vierkante meter BVO op termijn.

Voorkeurrecht

In de (geheime) aandeelhoudersovereenkomst van 26 september 2007 werd een “voorkeurrecht” aan Schoonmeers-Bugten (Banimmo) toegekend, dat bekampt wordt door het Gents Milieufront (GMF). “Als er wordt ontwikkeld, heeft één van de aandeelhouders een voorkeurrecht om de ontwikkeling te doen, maar beperkt tot het percentage van de inbreng,” verduidelijkt directeur Didier Nachtergaele (Sogent/Grondbank The Loop) het principe. Volgens Nachtergaele is dat juridisch onderzocht, onder meer binnen de wetgeving overheidsopdrachten en het gelijkheidsbeginsel.

Het voorkeurrecht blijft geldig zolang de ontwikkeling op The Loop loopt. Maar niet ten eeuwigen titel. “Men kan er niet blijvend de hand op leggen en tien of vijftien jaar wachten. Dat is de bedoeling niet. Na een bepaalde termijn moeten ze dat zelf inkopen of verkopen. Het is niet de bedoeling om gronden te kopen voor zuivere speculatie.”

Dat Banimmo als enige het recht heeft om op de gegeerde terreinen tussen Ikea en Flanders Expo aan ontwikkeling te doen (Veld 12), is een doorn in het oog van andere ontwikkelaars die geen gronden hebben in het gebied, maar misschien wel betere voorwaarden kunnen bieden. Eén van die geïnteresseerde ontwikkelaars merkt op dat zelfs al zou de wetgeving rond overheidsopdrachten niet van toepassing zijn, dan nog zouden de algemene beginselen van behoorlijk bestuur geschonden zijn. Daarbij wordt gedacht aan een “gebrek aan gelijke behandeling en non-discriminatie, vrije mededinging, transparantie, rechtszekerheid en proportionaliteit.” Dat geïnteresseerde ontwikkelaars, net als actiegroepen of journalisten, bijzonder moeilijk aan informatie geraken over het project, blijft ook een terugkerende opmerking.

Voor alle duidelijkheid: Schoonmeers-Bugten is dus nog geen definitieve eigenaar van het terrein waar ze het outletcenter wil ontwikkelen.

Socio-economische vergunning

Op 12 maart 2010 levert het Gentse schepencollege een socio-economische vergunning af aan Grondbank The Loop. Die vergunning was vier jaar geldig en werd in 2014 met één jaar verlengd. Een vervalregeling op dergelijke vergunningen moet er namelijk voor zorgen dat de verwezenlijking van vergunde projecten niet aansleept. En op 13 januari 2015, twee maanden voor het vervallen van de vergunning, krijgt Banimmo van het stadsbestuur een stedenbouwkundige vergunning voor de bouw van een parkeerbak. Overigens op een plaats waar ze nog steeds geen definitief zakelijk recht heeft, enkel een verkoopovereenkomst met een reeks opschortende voorwaarden die begin 2017 nog niet allemaal zijn ingevuld.

inrit parkeergebouw The Loop

inrit parkeergebouw The Loop

In elk geval werd halverwege februari 2015 gestart met de bouw van die half ondergrondse half bovengrondse parkeergarage, al werden die werken in mei 2015 stilgelegd. Gevolg: er is eigenlijk enkel een ondergronds inritgebouw gerealiseerd. Het lijkt er dus op dat die minimale werken een handigheid waren om de socio-economische vergunning te rekken, al wordt dat ontkend bij zowel de stad als het stadsontwikkelingsbedrijf. “De uitvoering is begonnen, de socio-economische vergunning blijft dus geldig,” zegt Nachtergaele. Ook de Gentse schepen van Middenstand Christophe Peeters (Open Vld) is dezelfde mening toegedaan.

UNIZO en een aantal handelaars uit de binnenstad menen alvast dat de socio-economische vergunning is vervallen en het toekomstig gebruik in strijd is met eerlijke marktpraktijken. Zij dienden daarvoor al een stakingsvordering in bij de rechtbank van Koophandel.

Ze kunnen zich onmogelijk aansluiten bij het standpunt van de Gentse schepen. “De socio-economische vergunning van 12 maart 2015 werd immers enkel en alleen verleend voor ‘de vorming van een handelsgeheel door de toevoeging van een Factory Outlet Center (FOC), drie grootschalige kleinhandelszaken, een buurtsupermarkt en een traiteurzaak aan de reeds vergunde woonwinkel (Ikea) op de site Flanders Expo te 9051 Gent,” reageert advocaat Steve Ronse (Publius), verwijzende naar de eerste pagina van de vergunning. “De zeer beperkte bouwwerken voor de parking hebben dus geen enkele invloed op de realisatie van hetgeen waarvoor de socio-economische vergunning verleend werd. De reeds uitgevoerde werken staan dan ook los van het al dan niet uitvoeren van de socio-economische vergunning.”

Voor de Raad voor Vergunningsbetwistingen vechten UNIZO en GMF overigens de stedenbouwkundige vergunning van 13 januari 2015 voor de parking aan. Gents MilieuFront diende een stakingsvordering in bij de rechtbank van eerste aanleg.

Mislukte privatisering

In de constructie van de grondbank, waar kopers ook verkopers zijn, ligt op 25 september 2013 een plan op tafel om het veld waar het outletcenter gepland is (Veld 12), samen met alle vergunningen, uit Grondbank The Loop te halen en volledig te privatiseren. Die splitsing werd niet aanvaard door de fiscus, wat een opschortende voorwaarde was om de privatisering te doen slagen. Met de privatisering zou men registratierechten willen uitsparen.

Schoonmeers-Bugten wil de grond (veld 12) van Grondbank The Loop kopen voor ongeveer 15 miljoen euro, steunend op haar voorkeurrecht. En die (onderhandse) overeenkomst vervalt in september 2017, al kan die nog verlengd worden. De verkoopprijs is marktconform, twee schattingsbureaus werden daarvoor ingeschakeld, zegt sogent-directeur Didier Nachtergaele.

Uit de verkoopovereenkomst zijn (begin januari 2017) nog twee opschortende voorwaarden niet voldaan. “Ten eerste dat men over een uitvoerbare bouwvergunning beschikt voor het outletcenter,” zegt sogent-directeur Nachtergaele. Het is de gewestelijk stedenbouwkundig ambtenaar die de bouwvergunning moet toekennen, onder meer steunend op advies van de stad Gent, moeder van sogent.

Een ander groot knelpunt situeert zich bij Artexis, de uitbater van het beurshallencomplex. De discussie draait onder meer rond de ruil van een aantal gronden alsook de eis van het beurscomplex om 130 dagen per jaar over 2.500 parkeerplaatsen te beschikken. Nu zijn dat er het dubbele, maar op termijn zal dat gereduceerd worden tot dat getal. Als de huidige maaiveldplaatsen op termijn worden ontwikkeld, zullen de verloren plaatsen waarschijnlijk moeten worden vervangen door een parkeergebouw.

McArthur Glen

Het is overigens op 18 oktober 2013 dat Banimmo net voor beurstijd bekend maakt dat het een joint venture aangaat met de Amerikaanse mall-uitbater McArthur Glen. Het project werd voor en na de deal onder meer gepromoot op de vastgoed- en retailbeurs (MIPIM) in Cannes. Banimmo is daarbij al langer partner van Flanders Ghent Development Group, een platform waarbij de stad en een reeks projectontwikkelaars samen naar dergelijke beurzen trekken, naar eigen zeggen om kosten te drukken.

Sogent zegt niet tussenbeide gekomen te zijn in de keuze van een private partner. “Banimmo kocht die gronden met een opschortende overeenkomst, alleen zijn zij geen specialist in DOC’s. Zij hebben dan, los van ons, met McArthur Glen, een samenwerkingsovereenkomst getekend, waarvan ik tot nu toe niet weet wat daar concreet instaan. Alleen weet ik dat ze dat samen gaan ontwikkelen,” zegt sogent-directeur Didier Nachtergaele. Of dat wel kan, gezien het feit de daarvoor de markt niet geraadpleegd werd? “Volgens ons wel. Zij hebben gezegd dat ze de markt verkenden. Zij mogen voor hun deel (33 procent) samenwerken met wie ze willen.”

31090688732_dfe2ec297b_k (1)

(Foto: Flickr sogent)

MER-rapport

Banimmo zag voor de zomervakantie van 2016 haar MER-aanvraag goedgekeurd door de Vlaamse Overheid. Die procedure werd opgestart na het stilleggen van de bouwwerken van de parkeerbak in 2015. Verwacht wordt dat met de nieuwe omgevingsvergunning in het voorjaar 2017 een nieuwe bouwaanvraag ingediend wordt.

Of Banimmo aan de voorbereiding bezig is, ervan uitgaande dat de opschortende voorwaarden opgelost worden? “Ik denk dat duidelijk is dat ze niet verder kosten maken zolang dat niet is geregeld,” zegt Nachtergaele. En als er geen akkoord komt? “Geen akkoord met Artexis is stoppen. Je kan niet blijven onderhandelen.” Staat daar dan iets tegenover voor Banimmo? “Ze hebben natuurlijk al kosten gedaan, serieuze kosten gedaan.” Een dading? “Dat moeten we dan bekijken, we werken al heel lang samen aan dat project. Wij hebben naar beste vermogen, zoveel mogelijk, met Artexis proberen onderhandelen. Het is niet dat we aansturen op geen akkoord, maar Artexis moet ook niet overdrijven in zijn vraag. Redelijkheid moet hier zegevieren. Maar ik steek niet onder stoelen of banken, als die deal niet zou lukken, dat er eventueel aanvragen tot schadevergoeding zullen komen, dat zou kunnen.” In de aandeelhoudersovereenkomst staan geen clausules rond schadevergoedingen. “We hebben er geen belang bij om ruzie te maken, want we moeten nog samen veel ontwikkelingen doen,” zegt Nachtergaele daarop.

Komt het project er? “Artexis, daar heb ik persoonlijk wel goede hoop in, maar ik ben niet zeker. Tegenwoordig ben ik nooit meer zeker van een vergunning.”

Blauw-rood-groen

Zelfs al komt er nog een deal met Artexis, blijft natuurlijk die tweede opschortende voorwaarde: het bezit van een uitvoerbare stedenbouwkundige vergunning. Het is daarvoor uitkijken naar het standpunt van de stad Gent, want met kartelpartner Groen is de samenstelling van het paarse schepencollege sinds 2012 veranderd. “Groen had altijd al vragen bij het Outletcenter,” zegt de Gentse schepen van Mobiliteit en Openbare Werken Filip Watteeuw. “De cruciale beslissingen werden genomen in de periode 2007-2010. Toen stond Groen alleen in haar verzet. Ook nu zijn er nog vragen op het vlak van mobiliteit en impact op detailhandel.”

Toen hij nog in de oppositie zat, hekelde Watteeuw dat er te lang gewacht werd om tot concrete plannen over te gaan, wat tot speculatie leidde. Ook hekelde Groen dat het rendement daardoor onder druk kwam te staan, waardoor de ontwikkeling groter moest worden.

Het Gentse schepencollege wil haar standpunt maar bekend maken als er om een advies gevraagd wordt in de procedure voor een stedenbouwkundige vergunning. “We zitten in een juridische positie die ons niet toelaat veel op voorhand te zeggen,” zegt schepen van Stadstonwikkeling Tom Balthazar (sp.a), verwijzend naar zowel het RUP als de overeenkomsten die de grondbank met Schoonmeers-Bugten Banimmo maakte. “Dit is voor ons geen eenvoudige, maar ook geen onmogelijke positie.” Zijn liberale collega Christophe Peeters, onder meer voor Middenstand bevoegd, liet eerder enkel ontvallen dat het concept “verouderd” is.

Het lijkt er dus op dat de politieke steun voor het project, na ruim tien jaar, aan het afkalven is.

FondsPascalDecroos

Dit onderzoeksartikel kwam tot stand met de steun van het Fonds Pascal Decroos voor Bijzondere Journalistiek.

Nog dit. Zowel het Gents MilieuFront (GMF), UNIZO, burgers en advocaten probeerden in het verleden zicht te krijgen op de manier waarop de constructie tot stand kwam. Ondanks een arrest van de Raad van State (19/12/2014), botsen openbaarheidsverzoeken met betrekking tot de aandeelhoudersovereenkomsten op een uitzonderingsmuur.

UPDATE 16/10/2017

Het Gentse stadsontwikkelingsbedrijf sogent laat weten dat er na jaren onderhandelen geen overeenkomst bereikt werd met Artexis over de vrijgave van terreinen. Daardoor is niet aan alle voorwaarden voldaan om de gronden voor het outlecenter van de Grondbank over te dragen aan de vennootschap Schoonmeers-Bugten.

Omdat de deadline voor het realiseren van die opschortende voorwaarde al tien keer verlengd werd, adviseert het directiecomité aan de raad van bestuur van 20 oktober 2017 om de onderhandelingstermijn niet langer te verlengen. Dat betekent dus dat het outletcenter in zijn huidige vorm niet aan de noodzakelijke gronden kan geraken.

Het Gentse MilieuFront, dat jarenlang campagne voerde tegen het project, wil dat ontwikkelingen op de site volledig herbekeken worden. Samen met UNIZO en een studiebureau wil het Gents MilieuFront een alternatieve totaalvisie op het gebied ontwikkelen.

 

UPDATE 20/06/2019

Overkappingsintendant Alexander D’hoogte zal met alle betrokkenen een nieuwe toekomstvisie voor het gebied uittekenen. Dat moet in het najaar 2020 klaar zijn.

Auteur: Steven Vanden Bussche

Steven Vanden Bussche studeerde geschiedenis aan de UGent en mag ook lesgeven aan het secundair onderwijs. Sinds 2005 werkt Steven als journalist. Eerst als regiocorrespondent voor Het Laatste Nieuws en de VRT, daarna zeven jaar voor het persagentschap Belga. Sinds augustus 2017 schrijft Steven voltijds voor Apache.

Word lid

Word jij lid van Apache? Lees direct verder en steun onafhankelijke onderzoeksjournalistiek. Nu al vanaf 6,25 euro per maand.


Ja, ik word lid

Word nu lid van Apache en geniet van deze voordelen:

  • Toegang tot alle ruim 4.000 artikels
  • Deel de artikels gratis met je vrienden
  • Toegang tot alle dossiers en het volledige archief
  • Treed in discussie met journalisten en andere lezers
  • Korting op events en andere journalistieke producten, zoals e-books