Herbekijk Café Apache #14 • De Schreeuw van Vlaanderen

 Leestijd: 3 minuten0

De nieuwe Vlaamse regering bespaart op de culturele projectsubsidies en op onafhankelijke journalistiek, en maakt de toekomst voor veel middenveldorganisaties wel erg onzeker. Met welke motivatie kiest Jambon I voor deze ingrepen en hoe kunnen het middenveld, de kunsten en de journalistiek reageren? Kunnen we leren van voorbeelden uit het verleden of de ons omringende landen?

De hele kerstvakantie lang lees je gratis de stukken die je volgens het team achter Apache in 2019 niet mocht missen. Dit artikel werd geselecteerd door onze coöperanten.

Word ook mede-eigenaar van Apache en bouw mee aan een unieke en noodzakelijke nieuwssite

> bekijk ook de keuze van de rest van het team

Na weken van actievoeren tegen de besparingen en beleidsbeslissingen van de nieuwe Vlaamse Regering van minister-president Jan Jambon (N-VA), ziet Sarah Scheepers (VuurWerk) een verenigd verzet. “De kaalslag is zo breed dat iedereen geraakt wordt, en zo verenigd wordt.”

Oud-VRT-journalist Walter Zinzen ziet een “neiging naar een autoritair bewind”, dat bepaalde kritische sectoren in het vizier neemt, en ook de drang heeft om de private sector te bedienen

Scheepers plaatst de maatregelen van de Vlaamse Regering in een bredere internationale context. “Overal zien we rechtse en extreemrechtse bewegingen opkomen die het middenveld, cultuur en journalistiek viseren, omdat het ‘primaat van de politiek’ in de weg staan.” Volgens Scheepers hebben we te maken met een autoriteit project dat de complete beslissingsmacht bij de uitvoerende macht wil leggen: “zelfs de eigen administratie wordt niet vertrouwd”.

Ook oud-VRT-journalist Walter Zinzen ziet een “neiging naar een autoritair bewind”, dat bepaalde kritische sectoren in het vizier neemt, en ook de drang heeft om de private sector te bedienen. Hij verwijst daarbij naar de rol van Christian Van Thillo van DPG Media in de aanval op de VRT.

Volgens theatermaker Simon Allemeersch is het protest niet alleen nodig om de huidige Vlaamse Regering uit te dagen, maar is dit vooral een protest voor de nieuwe generatie. “We verdoen onze tijd, op zoveel vlakken”, stelt Allemeersch, die ook verwijst naar het klimaatbeleid. Ook het snoeien in projectsubsidies voor cultuur is nefast voor de opkomende generatie. “Zij hebben nog geen netwerk waar ze kunnen op terugvallen, zij moeten zich redden zonder middelen.”

Ikrame Kastit, coördinator bij Uit De Marge, werkt dag in dag uit met de meeste kwetsbare groepen van die nieuwe generatie. “Ik ben het meest geschrokken van het effect dat dit regeerakkoord op hen heeft. Dit regeerakkoord vertolkt een zeer enge kijk op de Vlaamse samenleving, en erkent de superdiversiteit niet, maar benadert die net zeer angstig. De regering pakt discriminatie en racisme niet aan, stapt uit Unia, maakt integratie betalend, en doet niets aan kinderarmoede”, zei Kastit.

Auteur Gaea Schoeters benadrukt de ideologische insteek van de maatregelen. “De kritische stemmen worden geviseerd, het kritisch momentum word onderuit gehaald.” Al is dit al langer dan vandaag aan de gang. “Door het kritisch denken te doen afkalven verzekeren partijen zich van het eigen populistisch politiek succes. Zo hol je de democratie uit.”

Eigen keuzes maken

Gaea Schoeters: ‘Door het kritisch denken te doen afkalven verzekeren partijen zich van het eigen populistisch politiek succes. Zo hol je de democratie uit’

Als reactie op deze ideologische maatregelen moeten de getroffen sectoren de krachten bundelen, en verder werken met wat ze nu al bezig zijn, klinkt het quasi unisono. Tegelijk moet volgens Scheepers de besparingslogica worden uitgedaagd. “Er is wel geld, er kunnen andere keuzes worden gemaakt. Al moeten we daar zelf over kunnen beslissen”, stelt Scheepers.

Dat bijvoorbeeld de cultuursector en de journalistiek steeds in eigen boezem moeten blijven kijken, onder meer wat betreft diversiteit en representatie, wordt niet in twijfel getroffen. Al moet de sector zelf die breukvlakken volgens Allemeersch niet uitvergroten. “We moeten er net extra aan werken. We moeten niet zozeer willen behouden wat was, maar doorwerken.”

Kastit wil om die verbeteringen door te voeren niet wachten op de overheid. Ze verwijst daarbij naar de KVS in Brussel. “Die wordt niet genoemd in het regeerakkoord, omdat die net diversiteit uitdragen. Het KVS laat zien hoe het anders kan, draagt de nieuwe norm uit, en toont zo het verschil met de andere kant aan.”

Volgens Zinzen is ook dat net wat de VRT moet doen. “De angst regeert aan de Reyerslaan, men wil de nieuwe bazen niet bozer maken dan ze zal zijn. De nieuwsdienst moet net haar journalistieke principes aanscherpen en  die met opgeheven hoofd in de praktijk brengen. Het publiek zal hen daar dankbaar voor zijn.”

 

Herbekijk hieronder het integrale panelgesprek én het optreden van Nigel Williams:

 

Tijdens dit Café Apache luisteren we naar mensen uit het middenveld, de kunstensector en de journalistieke wereld over de positie en de toekomst van kritische stemmen in de samenleving. Volg het debat hier live vanaf 20u vanuit de Antwerpse Arenberg.

Sprekers: Sarah Scheepers, Nigel Williams, Walter Zinzen, Gaea Schoeters, Simon Allemeersch, Tom Kestens en Ikrame Kastit
Moderator: Karl van den Broeck

Auteur: Jan Walraven

Jan Walraven schrijft sinds 2015 voor Apache. Behalve journalist is hij ook redactiecoördinator bij Apache. Zijn eerste boek, ‘De diefstal van de eeuw’, over privacy en de tentakels van technologie, verscheen in 2018 bij Van Halewyck.

Word lid

Word jij lid van Apache? Lees direct verder en steun onafhankelijke onderzoeksjournalistiek. Nu al vanaf 6,25 euro per maand.


Ja, ik word lid