Nieuwe onthullingen brengen top UGent verder in verlegenheid

13 juni 2016 Thomas Vande Putte
freddy_mortier__anne_de_paepe_
Freddy Mortier & Anne De Paepe UGent (Foto: Schamper (c) Simon Wardenier)

Afgelopen vrijdag bracht Apache aan het licht hoe de Gentse universiteit dertien klachten van personeelsleden tegen een professor uit de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte in de doofpot trachtte te stoppen. Het gaat om klachten van machtsmisbruik en seksuele intimidatie. Gevraagd naar een reactie ontkende rector De Paepe vrijdag nog formeel dat haar universiteit de zaak, uit vrees voor imagoschade, onder de mat veegde. Ze bevestigde wel de klachten, maar zei ook dat ze pas "twee maanden geleden een melding kreeg van de feiten". Een anonieme bron sprak die bewering vrijdag al tegen: het dossier was vorig jaar al aan de rector overgemaakt.

Een dag later zag De Paepe zich genoodzaakt terug te komen op haar verklaringen. Plots heette het dat de rector al van voor Nieuwjaar op de hoogte was van de feiten. Ook over de timing van een risico-analyse stelde het hoofd van de universiteit haar communicatie bij.

freddy_mortier__anne_de_paepe_
Vice-rector Freddy Mortier & rector Anne De Paepe UGent (Foto: Schamper (c) Simon Wardenier)

In hetzelfde artikel trok de vakbond ACOD het verhaal breder open. Délégué Jan Dumolyn had het over een structureel probleem aan de universiteit: "Sommige proffen, zowel oude als jonge, zijn van de oude stempel en gedragen zich als paternalisten of macho’s. Het ‘old boys’ network’ is een realiteit."

Zijn verhaal wordt vandaag bevestigd door een slachtoffer in het studentenblad Schamper: "Ik heb nooit getuigd omdat ik wist dat dit op alle niveaus zou worden gesust." Schamper sprak ook met rector De Paepe die zich, geconfronteerd met e-mails waar het studentenblad de hand op kon leggen, verplicht zag haar communicatie een tweede keer bij te stellen en nu toegeeft dat ze al sinds september 2015 op de hoogte was van de kwestie.

Lofzang

Maar er is meer. Apache kon een intern document van de Universiteit Gent inkijken waaruit blijkt dat de machocultuur en het old boys netwerk dat Dumolyn schetste een pijnlijke realiteit is en de context creëert voor een doofpotoperatie. Waar gaat het over? Op 20 januari werd de Faculteitsraad van Letteren en Wijsbegeerte bijeengeroepen. Een vergadering van 51 professoren, doctoren en studentenvertegenwoordigers zou ondermeer het gedeeltelijk ontslag van de bewuste professor goedkeuren en een opvolger aanstellen. Marc Boone, decaan van de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte, opende de gesprekken over de bewuste professor met de melding dat de professor gedeeltelijk heeft afgezien van zijn functies op 18 december:

Hij heeft deze beslissing om diverse redenen genomen, de meeste daarvan - zo niet alle- zijn te vinden in de privésfeer.

De decaan, die op de hoogte was van de klachten over seksuele intimidatie, hield vervolgens een lofrede over het werk van de bewuste professor:

De afgelopen vier jaar heeft hij (decaan Boone, red.) immers goed en constructief met hem samengewerkt (…). De decaan kan nu dus alleen maar zijn dankbaarheid, hulde en erkentelijkheid uitspreken. De hele Facultaire Dienst Onderwijs wenst zich hierbij aan te sluiten. De gehele dienst bedankt Professor X voor de fijne samenwerking. Zij prijst zijn grote luisterbereidheid (…) en haalt in het bijzonder aan dat hij steeds heeft geluisterd naar de betrokkenen voordat er beslissingen genomen werden. Dit geeft blijk van een groot wederzijds vertrouwen en respect. Zij bedankt hem voor de fijne samenwerking.

Opvallend: de beschuldigde professor werd plots vervangen door een andere professor, zonder enige inspraak van de Faculteitsraad. Slechts 1 van de 51 aanwezige leden van de raad durfde protesteren tijdens de vergadering over het feit dat de beslissing rond de beschuldigde professor zonder enige vorm van transparantie werd genomen:

Hij (de protesterende professor, red.) betreurt het dat de Raadsleden niet vroeger en uitvoeriger geïnformeerd en geconsulteerd zijn. Hij stelt dat de vorige decanen een ietwat autocratische aanpak hanteerden, hij had gehoopt dat de huidige decaan dit perspectief zou verlaten. Het was dus hoffelijker geweest indien de namen van de kandidaten (voor opvolging van de gedeeltelijk ontslagen professor, red.) al in de voorbereidende stukken waren opgenomen, zo had de Raad ze met meer kennis van zaken kunnen aanstellen. Hij hoopt dat dit in de toekomst anders aangepakt kan worden.

De Decaan brengt vervolgens de krappe timing en discretie in als tegenargument:

Daarenboven vereiste de aard van dit probleem enige discretie. De protesterende professor beaamt dat discretie gepast was maar had toch liever een meer transparante communicatie gezien.

Na nog een tweede lofrede over het werk van de (half)ontslagen professor werd het onderwerp gesloten. Kortom, niemand van de aanwezige professoren was geïnformeerd over de situatie. Ze werden simpelweg geconfronteerd met een beslissing die al achter gesloten deuren was genomen, nog voor de vergadering van start ging. Ja knikken was voor de verzamelde proffen de enige optie.

Machtsstructuren

Een bron uit diezelfde Faculteitsraad meldt onze redactie intussen dat hij op de hoogte was van de feiten toen de beslissing voor de Faculteitsraad kwam, maar geen protest durfde aantekenen omwille van allerlei machtsstructuren: "Een beslissing van je baas aanvechten, dat doe je niet zomaar. En de beslissing was toch al genomen door de prominenten voor de vergadering begon."

Hij bevestigt ook dat de meeste van zijn collega’s uit de lucht vielen tijdens de Faculteitsraad en van niets op de hoogte waren gebracht.

Een beslissing van je baas aanvechten, dat doe je niet zomaar. En de beslissing was toch al genomen door de prominenten voor de vergadering begon

Bronnen uit de Faculteitsraad en de getroffen vakgroep wijzen Freddy Mortier aan als grootste voorstander van een doofpotoperatie. Freddy Mortier is vice-rector en professor ethiek. Hij was decaan van de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte tot 2012 en is diegene die in het verslag van de Faculteitsraad als "autocraat" wordt bestempeld. Gevraagd naar een reactie laat decaan Boone weten "vandaag de hele dag in vergadering te zijn en dus geen tijd te hebben". Freddy Mortier was niet bereikbaar voor commentaar.

LEES OOK