Stad Antwerpen sloot onnodig theaterzalen 

 Leestijd: 3 minuten1

Door een zeer strikte interpretatie van de provinciale coronamaatregelen door het Antwerpse stadsbestuur moesten de Antwerpse theaterzalen onnodig dicht. Een sluiting was niet de bedoeling van provinciegouverneur Cathy Berx. Dat werd begin deze week op een overleg met de sector duidelijk. De Antwerpse cultuursector diende intussen wel quasi de volledige zomerprogrammatie te annuleren.

Behalve een avondklok kondigde de Antwerpse provinciegouverneur Cathy Berx maandagavond 27 juli nog verschillende bijkomende maatregelen af om in de provincie Antwerpen de heropflakkering van het coronavirus tegen te gaan. Twee dagen later ondertekende Berx uiteindelijk de politieverordening. Daarin stond ook: “Alle publieksevenementen en feesten zijn verboden en feestzalen moeten sluiten, tenzij voor uitvaartceremonies.”

Een dag voordien had Antwerps burgemeester Bart De Wever (N-VA) in een interview met ATV al geantwoord onder “publieksevenementen” ook het theater-evenement ‘Zomer van Antwerpen’ te verstaan.

Marc Van Ranst vertelde tijdens een overleg met onder meer cultuurhuizen dat provinciegouverneur Cathy Berx zei dat het onnodig was om de theaterzalen in de stad Antwerpen te sluiten

“We gaan de maatregel vrij strikt interpreteren, anders leidt dat tot ongelofelijke verwarring. Geen evenementen zijn geen evenementen. U moet ervan uitgaan dat alles wat zich op het openbaar domein in groep afspeelt, recreatief en georganiseerd is, dat dat niet meer doorgaat in Antwerpen in augustus”, zei De Wever.

De maatregel zorgde uiteindelijk toch voor verwarring. Want wie naar de cinema wil, kan dat wel nog in de stad Antwerpen, mits extra maatregelen en rekening houdend met de avondklok.

In een overleg met onder meer kunstenaars, concertorganisatoren en cultuurhuizen op maandag 3 augustus, waar onder meer viroloog Marc Van Ranst aanwezig was, werd echter duidelijk dat het onnodig was om de Antwerpse theaterzalen te sluiten.

Enkele commerciële actoren uit de culturele sector, zoals Studio 100, maar ook cultuurcentrum De Studio en theatergezelschap Comp.Marius zaten aan tafel. Daar werd alvast het één en ander duidelijk voor enkele actoren in de sector.

Van Ranst vertelde tijdens het overleg dat hij met provinciegouverneur Berx had gebeld, die aan hem bevestigde dat het onnodig was om de theaterzalen in de stad Antwerpen te sluiten. Dat werd “verkeerd geïnterpreteerd”. Dat bevestigen verschillende aanwezigen.

De Stad Antwerpen had ondertussen, tot dit overleg, de Antwerpse cultuurhuizen en de theaterzalen meermaals per e-mail gecontacteerd en duidelijk gemaakt dat ze de deuren moesten sluiten. Hoe ging dat juist?

Onderduiken

Op 29 juli verstuurde de Antwerpse schepen van Cultuur Nabila Ait Daoud (N-VA) een e-mail naar alle leden van het Antwerps Kunsten Overleg (AKO). Ait Daoud maakte duidelijk dat al deze huizen de deuren moesten sluiten. De schepen schreef dat er “zo werd uitgekeken naar musea bezoeken, theater, en muziek, maar dat het virus helaas zijn onzichtbare oorlog verder voerde. Dus moeten we terug onderduiken, terugplooien op onze kleine bubbel, thuiswerken.”

Dezelfde dag ontvingen alle cultuurhuizen echter ook de politieverordening van de stad Antwerpen. Daarin stond wel dat voor de zwaarst getroffen Antwerpse zones bijkomende maatregelen werden opgelegd, en dat dus “alle publieksevenementen en feesten verboden zijn en feestzalen moeten sluiten, tenzij voor uitvaartceremonies”. Het woord theaterzalen valt echter nergens.

De Antwerpse Stadsschouwburg (Foto: © Jasper Jacobs (Belga))

De communicatie van de stad werd sommige kunstenaars te veel. In een opiniestuk schreef Waas Gramser van Comp.Marius dat cultuur “opnieuw haar boeltje mocht pakken”. En dat “zonder enige vorm van evaluatie of screening. Zonder enig overleg, zonder enig perspectief. Maar ook zonder enige logica: filmzalen wel, toneel in openlucht niet. Paniekvoetbal of symboolpolitiek”, vroeg ze zich af.

Comp.Marius kreeg de dag nadien een e-mail waarin stond dat hun evenemententoelating voor de komende weken verviel. Comp.Marius moest daardoor de laatste week van een reeks voorstellingen in het Middelheimmuseum annuleren.

“Wij kregen van de stad Antwerpen een politieverordening waarin stond dat alle evenementen werden afgeschaft. In een andere e-mail stond dat onze evenementaanvraag werd ingetrokken om op het Middelheim te spelen”, zegt Waas Gramser aan Apache.

De stad Antwerpen verwees naar de provincie Antwerpen. Het was de crisiscel van de provincie Antwerpen die besliste om zeker tot en met 26 augustus geen enkel evenement, occasionele markt of manifestatie toe te laten. “Bijgevolg zijn wij als stad Antwerpen genoodzaakt om deze maatregel te volgen. Daarom vervalt uw evenemententoelating”, staat er in de e-mail.

Dat is dan weer niet voor interpretatie vatbaar: de deuren moeten dicht. De verwarring wordt daarna echter nog groter voor de betrokken theaterhuizen.

Culturele activiteiten met publiek

“Op maandag 3 augustus kregen we dan ook nog een e-mail vanuit de cel cultuurcommunicatie, van de stad Antwerpen”, zegt Waas Gramser. In dat bericht stond dat de komende vier weken alle “culturele activiteiten met publiek” noodgedwongen geannuleerd moeten worden.

“De wens om met z’n allen het culturele seizoen stilaan op gang te trekken, is in de kiem gesmoord”, staat er in die e-mail.

Waar er eerst nog ruimte voor interpretatie mogelijk was, werden hier de puntjes op de i gezet. De woorden “culturele activiteiten met publiek”, spreken niet tot de verbeelding. Of toch? Antwerpse cinema’s wijzigden alvast hun programmaties niet deze week.

Dat zorgde voor extra verwarring bij kunstenaars, acteurs en theaterhuizen. Op het overleg tussen de sector minister-president Jan Jambon en Marc Van Ranst, ook op maandag 3 augustus, werd dan uiteindelijk duidelijk dat een sluiting eigenlijk toch niet de bedoeling was.

Gisterenavond (4 augustus) vond een nieuw overleg plaats met de sector, ditmaal niet met Van Ranst, maar wel met gouverneur Berx zelf. Later vandaag (5 augustus) volgt een persconferentie. “Een of meerdere van de bijkomende coronamaatregelen die vorige week woensdag van kracht werden in de provincie Antwerpen worden bijgestuurd”, meldden verschillende media gisteren.

Er blijken onder meer onduidelijkheden te zijn over de activiteiten van sportclubs en er zijn bemerkingen bij het verplicht dragen van mondmaskers. Afwachten of de gouverneur ook meer duidelijkheid zal scheppen voor de cultuur- en evenementensector.

Antwerps schepen van cultuur Nabila Ait Daoud reageerde niet op onze vragen. Ook het kabinet van provinciegouverneur Cathy Berx had bij publicatie nog niet gereageerd.


Update 05/08: Tijdens een persconferentie zei provinciegouverneur Cathy Berx dat er voorlopig niets zou wijzigen voor de cultuursector. Wel wil Berx de sector snel perspectief geven. Ze vroeg daarvoor begrip en geduld van de sector. 

Auteur: Samira Atillah

Samira Atillah werkte in het Genkse jeugdwerk en vervolgens als medewerkster in het Federaal Parlement. In 2018 verscheen van haar ‘Zijn naam was Youssef,’ (Houtekiet-2018). Het boek legt de situatie bloot van vluchtelingen die van Calais naar Engeland trekken.

Haar bijzondere interesse gaat uit naar socio-economische thema’s en migratie. In het verleden schreef ze geregeld opinies voor Vlaamse media over deze onderwerpen.

Word lid

Word jij lid van Apache? Lees direct verder en steun onafhankelijke onderzoeksjournalistiek. Nu al vanaf 6,25 euro per maand.


Ja, ik word lid

Word nu lid van Apache en geniet van deze voordelen:

  • Toegang tot alle ruim 4.000 artikels
  • Deel de artikels gratis met je vrienden
  • Toegang tot alle dossiers en het volledige archief
  • Treed in discussie met journalisten en andere lezers
  • Korting op events en andere journalistieke producten, zoals e-books