Een school met heimwee naar het Derde Rijk

 Leestijd: 7 minuten13

Neonazi’s, antisemieten en geradicaliseerde geestelijken vinden elkaar in het Oude Klooster Maleizen (Overijse). Dat biedt onderdak aan een fundamentalistische school en herbergt een extreemrechts, ultra katholiek netwerk.

Een hele reeks gelekte foto’s brengt de hoofdrolspelers binnen dat netwerk in beeld. Het gaat om een onderzoeker aan de KUL, de zoon van een minister, een handvol bestuurders met heimwee naar het Derde Rijk en enkele geestelijken die samenzweren tegen de progressieve bisschoppen en tegen het ‘verloederde Katholiek Onderwijs’.

Zelfs de neofascistische Vlaamse Schild en Vrienden, bekend van het trollenleger op internet en van de beveiliging van de lezingen van staatssecretaris Theo Francken (N-VA) krijgen onderdak in het klooster.

Sint-Pius X

Zondag 19 maart 2017. Na twee jaar verbouwingswerken opent in Brussel de Sint-Jozefkerk opnieuw de deuren. In de kerk draagt de uiterst conservatieve priesterbroederschap Sint Pius X geregeld de Tridentijnse mis op: in het Latijn en met de rug naar de kerkgangers.

Na de plechtige heropening wordt een foto gemaakt van Bernard Fellay. De Zwitser is sinds 1991 de generaal-overste van de reactionaire priesterbroederschap die eind jaren ’80 door paus Johannes Paulus II werd geëxcommuniceerd maar later, onder het bewind van de conservatieve paus Benedictus XVI, voorzichtig opnieuw werd gerehabiliteerd.

Op de foto is te zien hoe enkele jonge Vlamingen de leider van Sint Pius X flankeren: onder meer Wouter Jambon, Gillis De Troyer en Michaël Bauwens poseren naast Bernard Fellay.

Generaal-overste van Sint Pius X, Bernard Fellay, geklankeerd door onder meer Wouter Jambon (midden), Gillis De Troyer (links) en Michaël Bauwens (rechts).

Wouter Jambon verwierf, als zoon van minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon, even wat nationale bekendheid, na zijn omstreden pleidooi voor elitair onderwijs.

De twee andere namen – Gillis De Troyer en Michaël Bauwens – doen wellicht bij minder mensen een belletje rinkelen.

Twee maanden voor de feestelijke heropening van de Brusselse Sint-Jozefkerk traden ze allebei toe tot het bestuur van de vzw Sint-Ignatius.

Michaël Bauwens werd bij die gelegenheid voorzitter van de raad van bestuur, Gillis De Troyer penningmeester. Een functie die twee jaar eerder, bij de oprichting van de vzw, nog werd ingevuld door de andere jongeman op de foto: Wouter Jambon.

De Welgekende Waarheid

Vzw Sint-Ignatius fungeert als inrichtende macht voor de ultrakatholieke Sint-Ignatius school in Maleizen. De school volgt de zogenaamde Mechelse catechismus die begin zeventiende eeuw werd geschreven.

‘De Welgekende Waarheid bestrijden’ wordt in die Mechelse catechismus omschreven als een zonde waar geen vergiffenis voor te krijgen valt.

Het radicale pedagogisch project van de school werd al vaker beschreven en in vraag gesteld. Ook door minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V).

Minder bekend is dat het schoolbestuur bestaat uit mensen met heimwee naar het Derde Rijk. Bovendien biedt het Oude Klooster Maleizen niet enkel onderdak aan de omstreden school. Het fungeert ook als een soort ontmoetingsplaats voor reactionaire geestelijken, hele of halve neonazi’s, antisemieten en moslimhaters.

Het Oude Klooster Maleizen fungeert als een soort ontmoetingsplaats voor reactionaire geestelijken, hele of halve neonazi’s, antisemieten en moslimhaters

Veel van de mensen die er elkaar vinden, behoren tot verschillende (studenten-)clubs en reactionaire katholieke organisaties zoals Pro Familia, Opus Dei, Pro Vita en Radio Maria.

Binnen het zelfverklaarde ‘Reactionair Front’ steken ze hun sympathieën voor het Derde Rijk niet onder stoelen of banken. Antisemitisme is er schering en inslag.

Samen ageren ze tegen de verloedering van de maatschappij. Moslims, Joden en het ‘cultureel marxisme’ worden met de vinger gewezen.

Maar minstens even belangrijk in de retoriek is de volgens hen rampzalige modernisering van de kerk na het Tweede Vaticaans Concilie. Het beschimpen van progressieve bisschoppen zoals Jozef De Kesel, ‘roze ridder’ Johan Bonny en de topman van het Katholiek Onderwijs, Lieven Boeve blijkt een favoriet tijdverdrijf.

Reactionaire cantus

Apache kreeg een zeer uitgebreide collectie beelden ter beschikking waarop onder meer te zien is hoe er in het oude klooster ‘reactionaire cantussen’ worden georganiseerd, hoe er wordt gedweept met het Derde Rijk, of wordt geschimpt op Joden en moslims.

Veel van de gelekte beelden zijn afkomstig uit de gesloten Facebookgroep ‘Reactionair Front’. Maar er zijn ook beelden bij, afkomstig van websites die voor iedereen toegankelijk zijn.

Beeld van de reactionaire cantus met onder meer Wouter Jambon (met petje links), Gillis De Troyer (eerste links) en pater Gert Verbeken van het Oude Klooster Maleizen (rechtopstaand)

Samen schetsen de foto’s en de commentaren op Facebook een netwerk met vertakkingen naar de KU Leuven, naar studentenverenigingen die zich laten voorstaan op oude tradities zoals KVHV en KAV Lovania, en naar ultraconservatieve geestelijken en dito katholieke organisaties.

KU Leuven

Een sleutelfiguur in het hele netwerk is Michaël Bauwens. Hij is voorzitter van de raad van bestuur van Sint-Ignatius VZW. Daarnaast is hij verbonden aan het Centrum voor Logica en Analytische Wijsbegeerte aan de KU Leuven. Vorige maand verdedigde hij nog zijn doctoraat aan de katholieke universiteit.

Hoewel het klooster in Maleizen toebehoort aan een andere (Oostenrijkse) oerconservatieve groep (vzw Christus Sacerdos van de Servi Jesu et Mariae) staat Bauwens ook heel dicht bij Sint Pius X.

Met Michaël Bauwens beschikt de oerconservatieve tak van de kerk over een pion aan de KU Leuven

Hij is een graag geziene gast in ‘De Hemelstraat’ in Antwerpen, waar de congregatie huist. Op foto’s is onder meer te zien hoe Bauwens, getooid in zwart gewaad, deelneemt aan de jaarlijkse Sacramentsprocessie.

Foto’s tonen verder hoe niet enkel Bauwens zelf, maar ook andere bestuurders en leerkrachten van Sint-Ignatius en (ex)-KVHV’ers kind aan huis zijn bij de fundamentalistische Sint-Pius X.

Ingewijden duiden Bauwens als een soort brugfiguur tussen de twee fundamentalistische katholieke congregaties: Sint-Pius X en Servi Jesu et Mariae.

Met Bauwens beschikt de oerconservatieve tak van de kerk bovendien over een pion aan de katholieke universiteit.

Wouter Jambon

Naast Bauwens zijn er de tweelingbroers Maarten en Gillis De Troyer. Maarten De Troyer werd, samen met Wouter Jambon bestuurder bij de oprichting van de vzw Sint-Ignatius, in mei 2015. Twee jaar later nam zijn broer Gillis het penningmeesterschap van Wouter Jambon over.

Binnen de gesloten Facebook pagina ‘Reactionair Front‘ steken de broers hun sympathieën voor het Derde Rijk niet onder stoelen of banken.

Op de foto is te zien hoe Gillis De Troyer ‘subtiel’ de Hitlergroet brengt voor de Vlaamse Leeuw, in het gezelschap van enkele andere KVHV’ers

Wanneer Gillis De Troyer op Facebook ‘Freiheit das Ziel, Sieg das Panier’ post – een zin uit een propagandalied dat op vraag van Joseph Goebbels werd gecomponeerd voor de Duitse Wehrmacht – kan de schoolbestuurder van Sint-Ignatius rekenen op zijn vriend Wouter Jambon: de zoon van de minister van Binnenlandse Zaken vindt het blijkbaar allemaal heel grappig.

Egidius von Kessel is de Facebook alias van Gillis De Troyer

De vrouw van Gillis De Troyer – ‘juf Latijn’ Karolien De Turck – pleit er op haar beurt voor dat alle moslims snel uit het straatbeeld zouden ‘verwijderd worden’.

Gillis zelf vergelijkt moslims met dieren.

De schoonmoeder van Gillis De Troyer is dan weer nauw betrokken bij de oerconservatieve organisatie ‘Pro Familia’. Op onderstaande foto is te zien hoe ze meestapt in de Mars voor het Gezin. De stoet wordt geleid door negationist en Vlaams Belanger Sam Freson. Hij loopt vooraan met de Russische vlag.

Negationist Sam Freson torst de Russische vlag. Achter hem Els De Turck (Pro Familia)

Pater Gert

Een van de paters die het hele netwerk mee onder hun hoede hebben, is Gert Verbeken.

Verbeken is voorzitter en gedelegeerd bestuurder van de vzw Christus Sacerdos. Die vzw is eigenaar van het klooster in Maleizen en stelt de vertrekken ter beschikking van de Sint-Ignatius school.

Net als de gebroeders De Troyer is pater Gert lid van de Facebookgroep ‘Reactionair Front’. Via die weg worden er in ‘zijn’ klooster onder meer ‘reactionaire cantussen’ georganiseerd.

Maarten De Troyer noemt zichzelf op Facebook Martinus Des Troyer

Ook de secretaris van vzw Sint-Ignatius, Mathias Van Aken, is lid van het Reactioniar Front. Net zoals bij de andere (ex)bestuurders gaat openlijk antisemitisme bij hem hand in hand met heimwee naar het Derde Rijk.

Als communicatieverantwoordelijke van de school trekt Van Aken doorlopend van leer tegen het Katholiek Onderwijs. Hij blijkt een vurige fan van Pro Familia en deelt met andere (ex)bestuursleden een (voor)geschiedenis bij het KVHV.

De doorlopende gal die wordt gespuwd tegen progressieve bisschoppen, tegen ‘de homolobby’ binnen de katholieke kerk en tegen de verloedering van het katholiek onderwijs, kenmerkt ook bestuurslid Jonas Coenaerts.

Naast de blijkbaar obligate Nazi-grapjes verheerlijkt hij ongegeneerd het ‘zwarte verleden’ van een deel van zijn familie. Zo post hij op Facebook onder meer fier:

Facebookpost van bestuurslid Mathias Van Aken

‘Drie zonen die tijdens het spelen onbevangen het Panzerlied (bekend lied van de Wehrmacht, ToC) zingen … en een kleine zus die poogt mee te zingen’.

Pater Benny

De voorliefde voor het Derde Rijk gaat hand in hand met een diepgewortelde haat tegenover progressieve bisschoppen en tegen het Katholiek Onderwijs.

Binnen de Facebookgroep wordt gealludeerd op samenzweringen tegen de progressieve aartsbisschop van België, Jozef De Kesel en tegen de Antwerpse bisschop Johan Bonny.

De terminologie die daarbij gebruikt wordt, is op z’n zachts opmerkelijk voor geestelijken.

Naast de eerder genoemde Pater Gert doet ook Pater Benny daarbij zijn duit in het zakje. Pater Benny Beirens zette, ten tijde van de oprichting van de school mee zijn schouders onder het project. Net zoals Dries Goethals, voorzitter van Pro Familia.

Samen met Michaël Bauwens en voormalig aartsbisschop Léonard is Pater Benny trekker van projecten zoals ‘Echte Liefde Wacht’.

Dat project nodigt jongeren uit geen voorhuwelijkse seks te hebben.

Niet verwonderlijk dat in hun betoog tegen de progressieve bisschoppen en tegen het Katholiek Onderwijs uitgerekend de lessen seksuele opvoeding en de voorzichtig wijzigende houding binnen de kerk tegenover homoseksualiteit op de schop wordt genomen.

Schild en Vrienden

Zelfs de neofascistische organisatie Schild en Vrienden is vertrouwd met het klooster in Maleizen. Op foto’s is te zien hoe de club er afgelopen zomer haar ‘zomeruniversiteit’ mocht organiseren.

Daarbij werden lezingen en debatten afgewisseld met “sportactiviteiten” die door organisator Dries Van Langenhove eerder werden omschreven als “een cursus zelfverdediging en boksen, iets dat we in de toekomst zeker willen herhalen.”

Onder het toeziend oog van de geestelijken worden “voor de goede zaak” opleidingen in gevechtssport gegeven aan een paramilitaire organisatie die doet denken aan de oude VMO.

De omslagfoto van de FB-pagina van Schild en Vrienden werd genomen in de tuin van het Oude Klooster Maleizen (let op het Jezusbeeld linksboven op de achtergrond en op de foto van de tuin van het klooster)

Helemaal verrassend is dat niet voor wie de banden kent tussen Dries Van Langenhove en de KVHV die goed ingebed zit in het hierboven beschreven netwerk. Wouter Jambon, Gillis De Troyer, Maarten De Troyer, Mathias van Aken, … allemaal bekleedden ze een tijdlang een belangrijke functie binnen het KVHV.

Kris Roman

Van daaruit lopen de lijnen verder naar Vlaams Belang en richting N-VA. Heel wat Schild en Vrienden zijn N-VA’er of VB’er.

De organisatie beveiligt de lezingen van Theo Francken. Schooldirecteur van Sint-Ignatius Jan Boons is dan weer de voormalig fractieleider voor het Vlaams Belang in Berchem.

Ook andere figuren uit het netwerk, zoals Stijn Calle of Sam Freson zijn (ex)medewerkers of leden van het Vlaams Belang.

Een andere opmerkelijke figuur in het netwerk is Kris Roman. Apache onthulde enkele jaren terug al hoe de man met duidelijke neonazistische sympathieën, uitstekende relaties onderhoudt met vooraanstaande Russische politici en zelfs oorlogswapens mocht gaan testen in een Russische kazerne.

Roman heeft niet enkel een verleden bij Vlaams Belang en relaties in Rusland, sinds enige tijd duikt hij ook nadrukkelijk op in N-VA-kringen. Op onderstaande foto’s is te zien hoe hij poseert in het gezelschap van Theo Francken, Zuhal Demir en Johan Van Overtveldt.

Neonazi Kris Roman poseert met een volautomatisch RPK-mitrailleur in een Russische kazerne (links). Rechts poseert hij (van boven naar onder) naast Theo Francken, Zuhal Demir en Johan Van Overtveldt

Russen

De vaststelling dat Sam Freson met een Russische vlag voorop loopt in de Mars voor het Gezin en Kris Roman in het reactionaire netwerk rond het Oude Klooster Maleizen vertoeft, staat niet op zichzelf.

De Russische lijn met extreemrechts in ons land, maar ook in andere Europese landen, is immers niet nieuw. Net zoals in de Verenigde Staten wordt ze in verband gebracht met Russische inmenging in democratische processen, waarbij vooral via sociale media wordt getracht de beeldvorming te sturen.

In dat netwerk is ook de zoon van de minister van Binnenlandse Zaken actief.

Apache bezorgde de ontwerptekst aan Sint-Ignatius met de vraag om te reageren. Na een bijzondere raad van bestuur bezorgde communicatieverantwoordelijke Jonas Coenaerts onderstaande reactie:

Sint-Ignatius is een katholieke school en kan dus niet in links-rechts hokjesdenken worden geplaatst. Juist omdat ze katholiek is omvat én overstijgt ze die tegenstellingen. Katholieken gaan dus, net als Jezus, soms ook aan tafel bij tollenaars. Ook in zijn tijd veroorzaakte dat schandaal en opschudding.

In een reactie laat Kris Roman weten dat hij niet langer neonazi wil genoemd worden. Naar eigen zeggen heeft hij intussen afstand genomen van een aantal oude denkbeelden.

Auteur: Tom Cochez

Licentiaat criminologie. Werkte van 1997 tot 2008 voor De Morgen. Hij volgde er vooral gezondheidszorg, sociale zaken en milieu en verdiepte zich in de politieke partijen Vlaams Belang en Groen. In 2008 koos hij ervoor om opnieuw op freelance basis te werken onder meer ook voor Knack en Humo. Een jaar later stond hij mee aan de wieg van De Werktitel, het latere Apache.be. Vandaag werkt hij als redacteur en coördinator.

Word lid

Steun onze advertentievrije onderzoeksjournalistiek en mis geen enkele onthulling. Ja, ik word lid

Word nu lid van Apache en geniet van deze voordelen:

  • Toegang tot alle ruim 4.000 artikels
  • Deel de artikels gratis met je vrienden
  • Toegang tot alle dossiers en het volledige archief
  • Treed in discussie met journalisten en andere lezers
  • Korting op events en andere journalistieke producten, zoals e-books