Boeren dagvaarden Gents OCMW voor verkoop gronden aan Huts

 Leestijd: 3 minuten5

Een groep boeren wil het Gentse OCMW dagvaarden en tegelijk klacht neerleggen bij de Europese Commissie. Ze willen de verkoop van 450 ha landbouwgronden aan een Nederlandse vennootschap van Fernand Huts ongedaan maken. “Dit is een geval van onrechtmatige staatssteun en schending van het gelijkheidsbeginsel.”

In 2016 kocht een Nederlandse dochter van een Luxemburgse vennootschap van Fernand Huts voor 17,5 miljoen van het Gentse OCMW een pakket weilanden in Zeeuws-Vlaanderen van in totaal 450 hectare. Het OCMW wil de opbrengst van de verkoop gebruiken voor de bouw van het woonzorgcentrum Zuiderlicht. Een groep boeren wil deze verkoop nu ongedaan maken.

De boeren willen het Gentse OCMW dagvaarden voor een Belgische rechtbank, en aan de andere kant zullen ze een klacht indienen bij de Europese Commissie.

Advocaat Nic Reynaert vertegenwoordigt dertien boeren, waarvan er twee effectief de juridische strijd zullen aangaan. De boeren worden gesteund door burgerrechtenbeweging Constituante en haar Gentse dochterinitiatief Genoeg Gestropt.

De strijd zal op twee fronten gevoerd worden. Aan de ene kant willen de boeren in de komende weken het Gentse OCMW dagvaarden voor een Belgische rechtbank, en aan de andere kant zullen ze een klacht indienen bij de Europese Commissie.

Via een stroman kocht een Nederlands dochterbedrijf van Fernand Huts 450 hectare gronden van het Gentse OCMW. (Foto: Belga (c) Kristof Van Accom)

Gelijkheidsbeginsel

‘Omdat de gronden als één geheel van 450 ha te koop werden aangeboden, maakten kleine bedrijven geen kans.’

“We ondernemen deze stappen omdat we ten eerste vinden dat bij de verkoop het gelijkheidsbeginsel geschonden is”, legt Reynaert uit. “De ongeveer 80 verschillende gronden zijn als één pakket van 450 hectare aangeboden geweest. Dit heeft ervoor gezorgd dat kleine bedrijven geen kans maakten om gronden te kopen, ze zijn simpelweg niet in staat om dergelijke investering te doen. Enkel grote bedrijven, of investeringsfondsen – wat de Nederlandse vennootschap de facto is – waren in staat om te bieden.”

Tijdens een infoavond op 5 september lichtte OCMW-voorzitter Rudy Coddens (sp.a) de beslissing om de gronden als één geheel te verkopen toe. Volgens Coddens hebben de huidige pachters de kans gekregen om de door hen gepachte grond te kopen en gingen een aantal ook op dat aanbod in.

Daarnaast gaf Coddens ook aan dat er verschillende onbruikbare stukken grond in het pakket zaten, volgens hem dreigden die bij een individuele verkoop van de gronden onverkocht over te blijven. Coddens haalde ook de grote werklast aan die individuele verkopen van ongeveer 80 percelen met zich mee zou brengen. De OCMW-voorzitter was niet bereikbaar voor commentaar.

“Die onbruikbare stukken, waaronder dijken en wegen, maken slechts 0,6 procent van het geheel uit”, berekende Reynaert, die ook de meerkost van individuele verkopen betwist. “Per kavel verkopen was wel degelijk mogelijk geweest, en had wellicht ook meer geld opgeleverd”, meent Reynaert.

Staatssteun

‘Per kavel verkopen was wel degelijk mogelijk geweest, en had wellicht ook meer geld opgeleverd.’

Niet enkel het gelijkheidsbeginsel werd volgens Reynaert geschonden, de afgesloten verkoopovereenkomst is volgens hem ook een geval van onrechtmatige staatssteun aan de vennootschap van Huts.

“Deze overeenkomst schaadt de mededinging. Kleine bedrijven ondervonden een concurrentienadeel, net omdat de gronden als één geheel verkocht werden. Het OCMW gaf hiermee het grootkapitaal de kans om zeldzame en waardevolle landbouwgronden te kopen aan 41.000 euro per hectare, en niet aan 80.000 euro, wat die grond volgens ons waard is”, zegt Reynaert.

Reynaert stelt zich ook vragen bij het schattingsverslag. “Dat werd in 2014 opgemaakt op basis van gegevens van 2013, terwijl de verkoop in 2016 afgesloten is. Als je weet dat de gemiddelde vastgoedprijs jaarlijks gemiddeld stijgt met 5%, dan heeft het OCMW hier een slechte zaak gedaan. Dit is een kwestie van slecht bestuur. De gronden zijn verkocht voor een habbekrats, terwijl het OCMW het onderste uit de kan had moeten halen”, meent de advocaat.

Dat de boeren niet enkel het OCMW dagvaarden, maar ook een klacht neerleggen bij de Europese Commissie heeft te maken met de Europese begrotingsregels waaraan het OCMW moet voldoen. Dat is ook de reden waarom de boeren worden bijgestaan door burgerrechtenbeweging Constituante en haar Gentse dochterinitiatief Genoeg Gestropt, die pleiten voor een opschorting van deze Europese begrotingsregels.

Europa

‘Het is omwille van de Europese begrotingsregels dat het OCMW moet overgaan tot de verkoop van haar patrimonium.’

“Het is omwille van deze regels dat het OCMW moet overgaan tot de verkoop van haar patrimonium”, stelt Nathan Schoutteten van Constituante. “Omdat die begrotingsregels opleggen dat een investering op één jaar in de begroting geboekt moeten worden, en dus niet langer op twintig of dertig jaar afgeschreven kan worden, gaan overheden over tot de verkoop van hun patrimonium om deze bedragen in één keer te kunnen neertellen. Het is dus dankzij deze regels dat industriëlen als Huts koopjes kunnen doen. Ons ultieme doel is de vernietiging van deze begrotingsregels.”

Ook Vlaams minister-president Geert Bourgeois (N-VA) worstelt met deze regels. Zijn regering wil de miljardeninvestering die nodig is voor de Oosterweelverbinding buiten de begroting houden, maar Europa moet daar voorlopig niet van weten. “Voor dit soort projecten vragen we al langer om te kunnen afschrijven op een langere periode”, zei de minister-president daar in april nog over.

Constituante meent dat deze begrotingsregels de politiek in een keurslijf dwingen van austeriteit en privatiseringen. Hierdoor wordt het fundamenteel politiek debat gesmoord. De burgerbeweging pleit daarom naar eigen zeggen voor “institutionele burgerlijke ongehoorzaamheid” van de stad Gent.

“We willen dat in dit concreet geval de stad Gent de begrotingsregels aan haar laars lapt, zodat de verkoop van haar patrimonium niet langer nodig is om de bouw van een woonzorgcentrum te financieren. Als de verkoop ongedaan wordt gemaakt, zal de stad op zoek moeten naar andere financieringsmiddelen, en we willen de stad dan ook helpen in die zoektocht”, stelt Schoutteten.

Auteur: Jan Walraven

Jan Walraven studeerde af als master journalistiek (2010) en master internationale politiek (2012) aan de universiteit van Gent. Sinds april 2015 schrijft hij voor Apache. Daarvoor werkte hij als freelancer in Israël en de Palestijnse Gebieden. Naast het Midden-Oosten, is Jan ook geïnteresseerd in privacybeleid, ruimtelijke ordening, natuurbeleid, openbaar vervoer en energie. Hij tweet af en toe als @jnwlrvn.

Word nu lid van Apache en geniet van deze voordelen:

  • Toegang tot alle ruim 4.000 artikels
  • Deel de artikels gratis met je vrienden
  • Toegang tot alle dossiers en het volledige archief
  • Treed in discussie met journalisten en andere lezers
  • Korting op events en andere journalistieke producten, zoals e-books