Wizard of Oz

1

Wow, ineens tot een verontrustend besef gekomen. Vergeet dat iedereen alles van je weet. Er hangt een giga-pak nog te interpreteren data, dat wel, maar dat wordt op grote schaal doorverkocht aan bedrijven die er dan een verkeerd consumentenprofiel uit distilleren en je beginnen te bombarderen met mailings die even doeltreffend zijn als hammen willen slijten aan een Rabbijn.

CHRIS VAN CAMPMaar dat grote centraal beheerde dossier dat we voor ogen hebben, die alwetende machine is nog niet echt in werking. Alleen in films werkt zoiets, al was het om een paar dure achtervolgingsscènes met één muisklik te elimineren: located. Onze administratie blijkt getroffen door een splinterbom en de communicatie tussen de scherven verloopt minstens moeizaam. En dat terwijl er steeds meer informatie op hen afgevuurd wordt, alles grilliger en complexer wordt en het ambtenarenkorps krimpt. Ik zou wellicht ook mijn out of office inschakelen.

Dat denk je wanneer je naar een overheidsdienst een document moet sturen, dat je zelf net van die overheidsdienst kreeg, en waar in hun systeem geen enkel spoor meer van is… Het wekt niet echt vertrouwen in die zogenaamd geoliede machine. We draaien nu al even mee in de op rijksregisternummer gesorteerde chaos, maar eerder dan bezitter van een alziend oog lijkt vadertje Staat van de ene blinde vlek naar de andere te strompelen. En dan hebben we het nog niet over zijn vele helpers die in het leven werden geroepen om de taak te verlichten of om het nog complexer te maken. Kassen, fondsen en andere constructies, die ook nog eens met mekaar in concurrentie lijken te gaan, terwijl het enige wat ze moeten doen is betalingen goed en liefst correct laten verlopen. Je wordt aangepord om je flexibel op te stellen, om de haverklap een carrièreswitch te maken en dat tot je op je 67ste eindelijk een volledige loopbaan bijeen hebt gesprokkeld (of nog niet), maar telkens je van statuut verandert, dreig je in een groot administratief vacuüm te worden gezogen.

Zevenkoppig monster

Nu, de administratie and me go way back. Als we er vanuit gaan dat iedere sterveling een paar draken te bekampen krijgt op zijn levensweg, dan is voor mij de meest hardnekkige het zevenkoppig monster dat ‘Administratie’ heet. Wellicht werd hij in het leven geroepen door de diepgewortelde argwaan voor registratie die ik bij geboorte meekreeg. Als je als bastaard de naam draagt van een man die biologisch niets met jou te zien heeft, is het moeilijk om de Napoleontische droom voor waar te nemen. Laat ons zeggen dat de administratie en ik, een valse start namen. Je kan dat met fijne anekdotes toedekken, maar dat iets echt is omdat het op papier staat, krijg je aan mij niet verkocht.

Nooit iets vanzelfsprekend vinden en nakijken of het wel klopt, levert aardig wat winst op. Maar tegelijk een gigantisch verlies… aan vertrouwen

Mijn weerwerk heeft me veel tijd en geld gekost. Jong en baldadig zag ik op Freudiaanse manier heil in het streven naar ambtelijke schrapping. Vaak met succes, waarbij ik – sans papiers – telkens genoot van de administratieve gewichtloosheid. Als het dan toch niet klopte, hoefde het voor mij niet. Nu, in tijden dat men dna en erfelijkheid heel ernstig neemt, zou men minstens de mogelijkheid moeten bieden om één en ander recht te zetten.

Vertrouwen

Het was infantiel verzet, pas veel later pakte ik de draak anders aan. Ik ging me er in verdiepen zowaar. De bruine omslagen bleven niet langer ongeopend in de bus, ik las zelfs de kleine lettertjes, en was on speaking terms met iedereen die er ook maar van uitging dat ik iets verschuldigd was.

Nooit iets vanzelfsprekend vinden en nakijken of het wel klopt, levert aardig wat winst op. Maar tegelijk een gigantisch verlies… aan vertrouwen. Als u geld teveel heeft, raad ik het u niet aan om de administratie op het rooster te leggen, het is beangstigend. De film Brasil van Terry Gilliam waarbij in het begin iemand van zijn bed geplukt wordt op basis van een verkeerd nummertje, is niet langer science fiction. Erger, het is zelfs niet langer om te lachen.

Telkens vanuit politieke hoek weer gedreigd wordt elke über en airbnb actie te zullen traceren, of nog meer uitzonderingen op regels te bedenken of eindelijk wat te doen met de info in grote fraudedossiers, denk ik doe eerst wat aan dat apparaat. Reik methoden aan, leg ook uit waar de privacygrens ligt en waar het detective-amateurisme begint. Zorg dat computers en systemen werken, dat ze met mekaar kunnen communiceren. Of geef het op en voer het erewoord weer in. Maar pretendeer niet Big Brother te zijn, zodra er een windje opsteekt en het gordijn wat wappert, zien we niets dan een Wizard of Oz naarstig op zoek naar dat ene document.

Auteur: Chris Van Camp

Chris Van Camp deed alles wat je schrijvend (voorlopig) ongestraft kan doen. Ze schreef columns voor Apache, De Morgen, Klara en Knack, theaterteksten en boeken.

Word lid

Lees direct verder en steun onafhankelijke onderzoeksjournalistiek. Nu nog aan 6,66 euro per maand.


Ja, ik word lid