Afstand

22 augustus 2014 Herman Loos
Herman Loos - Column - Uitgelicht
Herman Loos

Als je maar hard genoeg je best doet, kan je overal door gekwetst zijn. Een leraar die zijn geaardheid verbergt is net zo kwetsend als een leraar die dat niet doet. Een moslim die openlijk afstand neemt van religieuze waanzin is net zo bedreigend als een moslim die er het zwijgen toe doet. Een burgemeester die vindt dat een geloofsgemeenschap in zijn stad zich openbaar moet uitspreken over uitwassen in naam van haar religie is net zo aanvallend als een burgemeester die vindt dat een geloofsgemeenschap in openbare functies haar religie moet wegmoffelen onder het mom van een non-begrip als neutraliteit.

Inlevingsvermogen

Neutraliteit ligt niet binnen de menselijke mogelijkheden. Op zijn best zijn we sociaal wenselijk, volgen we een heersende norm en vergeten we dat die norm een deel van de gemeenschap uitsluit, een deel dat net zoveel recht heeft om zich gekwetst te voelen als elk ander. Het vult ook zo mooi de opiniepagina’s, al die kwetserij en dat gezeur om genoegdoening. Maar hoe mooi zou het zijn als we een mening nemen als mening, een min of meer persoonlijke manier om zin te geven aan fenomenen die ons zijdelings raken of vol in het gezicht treffen in die korte periode dat we hier tegen wil en dank het ondermaanse delen.

Neutraliteit ligt niet binnen de menselijke mogelijkheden

We hebben nood aan afstand. Niet enkel fysiek maar vooral ook mentaal. Afstand is een noodzakelijk voorwaarde voor inlevingsvermogen zonder de troebele blik van degene die er met zijn neus op zit. Afstand laat ons ook toe om kleur te zien, om in te zien dat de leerkracht die openlijk voor zijn homoseksuele geaardheid uitkomt net zoveel gelijk heeft als de inrichtende macht die vindt dat privéleven op het werk niet thuishoort. Meer dan om een meningsverschil gaat het om een verschil in machtspositie.

Eenmansminderheid

Dat machtsverschil zou minder schadelijk zijn zonder onze tomeloze regeldrift. Niet enkel is het volgens sommige machtsdragers onwenselijk dat we verschillend zijn en er uiteenlopende visies op nahouden, het is ook steeds vaker gewoonweg verboden. Om te kwetsen, om te dreigen, om aan te vallen. Het wordt andersdenkenden liefst onmogelijk gemaakt door zij die de macht uitoefenen, door zij die bepalen wanneer iets kwetsend is of niet, wanneer iets bedreigend is of niet, wanneer iets aanvallend is of niet. Ik zou me daar als lid van een eenmansminderheid, moest ik niet wat meer afstand genomen hebben, behoorlijk door gekwetst, bedreigd of aangevallen voelen.

LEES OOK
Chris Van Camp / 06-05-2016

Schoolstrijd 2.0

Chris Van Camp heeft geen spaghettimonster nodig om te verantwoorden dat er geen religie aan haar verkocht of opgedrongen kan worden.
CHRIS VAN CAMP
Peter Casteels / 25-06-2012

Mag het debat over islam in Vlaanderen nu eindigen?

Sinds de arrestatie van Fouad Belkacem krijgen we nog geregeld golfjes opinie- en achtergrondstukken over ons heen waarin de islam wordt ontdekt als gespreksonderwerp. Ben Chikha…
Naamloos